ევროპული საბჭო
ევროპული საბჭოლო ევროკავშირის ინსტიტუტია, რომელიც განსაზღვრავს ევროკავშირის პოლიტიკურ დღის წესრიგსა და სტრატეგიულ პრიორიტეტებს. მას არ მიუცია კანონმდებლობის მიღების უფლებამოსილება; იგი განსაზღვრავს საერთო პოლიტიკურ მიმართულებას და წვდება წერტილს საკითხებზე, რომლებზეც ევროკავშირის საბჭოს ვერ მოუხდენია შეთანხმება. მას ხელმძღვანელობს პრეზიდენტი, რომელსაც წევრი სახელმწიფოებისა და მთავრობების მეთაურები ორნახევარი წლის ვადით ირჩევენ.
-
პოლონეთმა ერთ დღეში ორჯერ აფრინა სამხედრო ავიაცია უკრაინაზე რუსული თავდასხმის გამო; კიევში ერთი ადამიანი დაიღუპა
2026 წლის 19 ოქტომბერს პოლონეთის უშიშროების სამთავრობო ცენტრმა (RCB) X-ზე განაცხადა, რომ რუსეთი უკრაინის ტერიტორიაზე საჰაერო თავდასხმას ახორციელებდა, რის გამოც პოლონეთის სამხედრო ავიაცია პოლონეთის საჰაერო სივრცეში მოქმედებდა. ერთ დღეში მეორედ გამოცხადდა საჰაერო განგაში სასაზღვრო ვოივოდშიპებში. კიევზე ღამით განხორციელებულ რუსულ თავდასხმაში ერთი ადამიანი დაიღუპა და მრავალი შენობა დაზიანდა.
-
პუტინმა ტრამპსა და სი ძინპინთან სამმხრივი შეხვედრა შესთავაზა უკრაინის გარეშე
The Wall Street Journal-ის ცნობით, ვლადიმერ პუტინმა 9 ოქტომბრის სატელეფონო საუბარში დონალდ ტრამპს შესთავაზა სამმხრივი შეხვედრა ჩინეთის ლიდერ სი ძინპინთან ერთად უკრაინაში ომის დასრულების შესახებ მოსკოვისთვის ხელსაყრელი პირობებით. შეხვედრა დაგეგმილია APEC-ის სამიტის ფარგლებში შენჟენში, 18-19 ნოემბერს, და არ ითვალისწინებს ვოლოდიმირ ზელენსკის მონაწილეობას. კრემლი და სახელმწიფო მდივანი მარკო რუბიო ადასტურებენ, რომ მოლაპარაკებები მიმდინარეობს, თუმცა ტრამპი ჯერ შეთანხმებაზე ხელს არ აწერია. უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრმა ანდრიი სიბიჰამ წინააღმდეგობა გამოხატა და პუტინს „ომის დამნაშავე" უწოდა.
-
შტოკერი მოითხოვს უკრაინის ბიუჯეტის დეფიციტის გამჭვირვალე ახსნას
ავსტრიის კანცლერმა კრისტიან შტოკერმა განაცხადა, რომ „გაკვირვებულია" უკრაინის დაფინანსებასთან დაკავშირებული ფიგურების მრავალფეროვნებით და მოითხოვა ბიუჯეტის დეფიციტის მიზეზების „გამჭვირვალედ ახსნას". მისი კომენტარები ევროპული საბჭოს სხდომის ფონზე გაკეთდა, სადაც ვოლოდიმირ ზელენსკიმ ომის ხარჯი 155 მილიარდ ევროდ შეაფასა. ევროკომისია ამტკიცებს, რომ 2026 წლისთვის უკრაინას ბიუჯეტის დეფიციტი არ აქვს, რაც უკრაინული მონაცემების საპირისპიროა.
-
აშშ-ის წინადადება გაყინული რუსული აქტივების ნაწილის განბლოკვის შესახებ ევროპამ და მერცმა მკვეთრად უარყვეს
ფინანსური თაიმსის ცნობით, შეერთებულმა შტატებმა ევროპელ პარტნიორებს შესთავაზა რუსეთის სუვერენული აქტივების ნაწილის გაყინვის მოხსნა და მათი ვაშინგტონის კონტროლირებად ფინანსურ სტრუქტურაში გადაცემა მშვიდობის მოლაპარაკებების განახლების მიზნით. მაიამიში გამართულ შეხვედრაზე წარმოდგენილი ინიციატივა, რომელიც ტრამპის სპეცწარმომადგენლებმა სტივ ვიტკოფმა და ჯარედ კუშნერმა წარუდგინეს, ევროპელმა დელეგატებმა მკვეთრად უარყვეს. გერმანიის კანცლერმა ფრიდრიხ მერცმა 15 ოქტომბერს ბრიუსელში, ევროპული საბჭოს სხდომის დაწყებამდე განაცხადა, რომ გაყინული აქტივები ევროპაში უნდა დარჩეს გაყინული და მათ ბედს თვითონ ევროპელები გადაწყვეტენ.
-
ევროკავშირმა უკრაინის მოლაპარაკებების ორი ახალი კლასტერი გახსნა — ნაციონალური უმცირესობების ენებზე კანონის მიღების შემდეგ
უკრაინის პარლამენტმა 12 ოქტომბერს მიიღო, ხოლო პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ იმავე დღეს ხელი მოაწერა კანონს ეროვნული უმცირესობების ენებზე განათლების უფლებების შესახებ. მეორე დღეს, 13 ოქტომბერს, ლუქსემბურგში უკრაინა-ევროკავშირის მეოთხე მთავრობათშორის კონფერენციაზე ევროკავშირმა ოფიციალურად გახსნა მოლაპარაკებების კლასტერები 2 „შიდა ბაზარი" და 3 „კონკურენტუნარიანობა და ინკლუზიური ზრდა". უნგრეთმა და რუმინეთმა კანონის მიღება მიესალმეს.
-
ევროკომისარმა მარტა კოსმა ევროკავშირის გაფართოებისთვის სამი პრიორიტეტი დაასახელა
ევროკომისარმა გაფართოების საკითხებში მარტა კოსმა 13 ოქტომბერს, ლუქსემბურგში ევროკავშირის საბჭოს საერთო საქმეთა სხდომის წინ, განაცხადა, რომ ევროკავშირმა ახალი წევრების მიღებისთვის უნდა მოემზადოს. მან სამი ძირითადი მიმართულება გამოყო: დემოკრატიული ნორმებიდან უკანსვლის საწინააღმდეგო გარანტიების გაძლიერება, გადაწყვეტილებების მიღების უფრო მოქნილი პროცესი და კანდიდატი ქვეყნების თანამიმდევრული ინტეგრაცია გაწევრობამდე. კოსმა ასევე აღნიშნა, რომ კანდიდატი ქვეყნები, მათ შორის საქართველოს მეზობელი უკრაინა, ევროკავშირში გაწევრიანებამდე დემოკრატიული მდგრავობის ევროპული ცენტრის მუშაობაში ჩაერთვებიან.
-
ბულგარეთის სანაპირო წყლებში დრონებმა ორი სამოქამაქანო გემი გაანადგურა, ერთი ჩაიძირა
2026 წლის 13 ოქტომბრის ღამეს შავ ზღვაში, ბულგარეთის სანაპიროს სიახლოვეს, დრონებმა ორი კომერციული გემი დაარტია. მალტის დროშის ქვეშ მცურავი, ოდესაში რეგისტრირებული და უკრაინული მფლობელობის CHELSEA 3 სამი დრონით დაზარალდა ქალაქ ბიალადან დაახლოებით 18 საზღვრო მილის მანძილზე, მისი 15 მეზღვაური ვარნაში ევაკუირებული იყო (5-მა მცირე დაზიანებები მიიღო). მეორე გემი დაახლოებით 17 საზღვრო მილის მანძილზე კრაპეცის სოფლიდან აღმოსავლეთით ჩაიძირა; ერთი მეზღვაური გადაარჩინეს, 11 კი დაკარგულად ითვლება. ბულგარეთის პრემიერ-მინისტრმა რუმენ რადევმა რუსეთის ელჩი ელეონორა მიტროფანოვა სასაუბროდ დაიბარა და ნატოს გენერალურ მდივან მარკ რუტესთან მოლაპარაკებები დააანონსა; უკრაინის პრეზიდენტმა და ევროკომისიის პრეზიდენტმა თავდასხმები რუსეთს მიაწერეს.
-
უკრაინის პარლამენტმა ნაციონალური უმცირესობების შესახებ კანონი მიიღო, რაც ევროკავშირთან მოლაპარაკებების ორი კლასტერის გახსნის გზას ხსნის
12 ოქტომბერს უკრაინის უმაღლესმა რადამ ორ მოსმენაში და მთლიანობაში მიიღო კანონპროექტი №16119 ეროვნული უმცირესობებისა და მკვიდრი ხალხების ენებზე განათლების შესახებ. პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ დოკუმენტი ხელი მოაწერა. კანონი უნგრეთის მთავარი მოთხოვნა იყო ევროკავშირთან მოლაპარაკებების ორი კლასტერის - „შიდა ბაზარი“ და „კონკურენტუნარიანობა და ინკლუზიური ზრდა“ - გახსნის სანაცვლოდ. 13 ოქტომბერს ლუქსემბურგში დაგეგმილ უკრაინა-ევროკავშირის სამთავრობათშორის კონფერენციაზე ორი კლასტერის ოფიციალურად გახსნა იგეგმება.
-
ზელენსკი-ფონ დერ ლაიენის საუბრის შემდეგ ევროკავშირი უკრაინას დაახლოებით 3 მილიარდ ევროს გამოუყოფს
პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ ევროკომისიის პრეზიდენტ ურსულა ფონ დერ ლაიენთან სატელეფონო საუბრის შემდეგ განაცხადა, რომ ევროკავშირი 12-18 ოქტომბრის კვირას უკრაინას დაახლოებით 3 მილიარდ ევროს სამხედრო დახმარებას გამოუყოფს. ფონ დერ ლაიენმა ასევე დაადასტურა, რომ ევროკავშირი ამ კვირაში უკრაინას დრონებისა და რაკეტებისთვის დამატებით დაფინანსებას გამოყოფს. ზელენსკიმ აღნიშნა, რომ საუბრის წინ რუსულმა „შაჰედმა“ კიევში ელექტროსადგურს დაარტყა, ხოლო მერე ხარკოვის ოლქში ენერგეტიკულ ობიექტებს მიაყენეს დარტყმები — ყველაფერი მას შემდეგ, რაც აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა ენერგეტიკულ ცეცხლის შეწყვეტაზე განცხადება გააკეთა.
-
ესტონეთი შეთავაზებას გააკეთებს უკრაინისთვის დახმარების გაზრდის შესახებ რუსეთის ნავთობსაწარმოების განადგურების მიზნით
ესტონეთის პრემიერ-მინისტრმა კრისტენ მიხალმა მომავალ ევროპულ საბჭოში უკრაინისთვის სამხედრო დახმარების გაზრდის ინიცირება მოახდინა, რათა უკრაინამ რუსეთის ნავთობსაწარმოები გაანადგუროს. ეს ნაბიჯი პასუხია 9 ოქტომბერს ტრამპსა და პუტინს შორის რუსული დიზელის მიწოდების შეთანხმებაზე, რომელსაც ესტონეთი რუსეთის ომის დაფინანსებად მიიჩნევს.
-
ზელენსკი: უკრაინა მზადაა შეაჩეროს რუსულ ნავთობბაზობრაზე დარტყმები, თუ რუსეთი შეწყვეტს უკრაინის ენერგეტიკაზე თავდასხმებს
11 ოქტომბერს პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ განაცხადა, რომ უკრაინა მზადაა შეაჩეროს რუსულ ნავთობბაზებზე დარტყმები, თუ რუსეთი უკრაინის ენერგეტიკულ ინფრასტრუქტურაზე თავდასხმებს შეწყვეტს, ხოლო უკრაინის შეიარაღებულმა ძალებმა შესაბამისი ბრძანებები უკვე მიიღეს. განცხადება გაკეთდა იმავე დღეს, როცა აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა გამოაცხადა „ენერგეტიკული ზავი“ უკრაინასა და რუსეთს შორის, რაც ზელენსკის თქმით, მისთვის მოულოდნელი იყო. რუსეთმა იმავე დღეს განახორციელა დარტყმა ხარკოვის TEC-5-ზე, ზაპორიჟიაში კი სამაშველო ოპერაციები დასრულდა — დაღუჩულია 23 ადამიანი, მათ შორის ოთხი ბავშვი.
-
ტრამპმა პუტინთან შეთანხმებით რუსული დიზელის სანქციები შეამსუბუქა — კიევმა და ევროპამ გააკრიტიკეს
9 ოქტომბერს საღამოს პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ ვლადიმირ პუტინთან სატელეფონო საუბარში რუსული დიზელის საწვავის მილიონობით ტონის ამერიკულ და მსოფლიო ბაზრებზე მიწოდებაზე შეთანხმებას მიაღწია. აშშ-ის ფინანსთა სამინისტრომ OFAC-ის დროებითი გენერალური ლიცენზია გასცა. ზელენსკიმ ეს ნაბიჯი „სისუსტედ“ და „დაბადების დღის საჩუქრად პუტინისთვის“ შეაფასა. ევროპელმა ლიდერებმა, EU-მ, დიდმა ბრიტანეთმა, გერმანიამ, ესტონეთმა, ფინეთმა, შვედეთმა და ავსტრალიამ განაცხადეს, რომ რუსეთზე ზეწოლას არ შეამცირებენ, ხოლო EU-ს საგარეო საქმეთა მინისტრები 12 ოქტომბერს ომის დაწყებიდან ყველაზე დიდ სანქციების პაკეტს დაამტკიცებენ.
-
ბალტიის ქვეყნები ევროკავშირს რუსული მარცვლეულის ტრანზიტის აკრძალვას შესთავაზებენ
ლიეტუვის პრემიერ-მინისტრმა მინდაუგას სინკევიჩიუსმა განაცხადა, რომ ლიეტუვა ევროკავშირს რუსული მარცვლეულის ტრანზიტის აკრძალვას შესთავაზებს და ასევე სოფლის მეურნეობის სექტორის რუს ოლიგარქებს სანქციების სიაში დამატებას. ესტონეთის, ლატვიის და ლიეტუვის ლიდერებმა ერთობლივი წერილით მიმართეს ევროსაბჭოსა და ევროკომისიის პრეზიდენტებს და მოუწოდეს რუსული მარცვლეულის ტრანზიტის ევროკავშირის ტერიტორიის გავლით აკრძალვისთვის.
-
ევროკომისიამ გაფართოების რეფორმების პაკეტი დაამტკიცა — უკრაინის სოფლის მეურნეობისთვის განსაკუთრებული პირობები იგეგმება
6 ოქტომბერს ევროკომისიის კოლეგიამ სტრასბურგში დაამტკიცა გაფართოებისწინა პოლიტიკის მიმოხილვის პაკეტი, რომელიც ევროკავშირს ახალი წევრების, მათ შორის უკრაინის, მიღებისთვის ამზადებს. კომისარმა მარტა კოსმა წარადგინა ცვლილებები, რომლებიც გულისხმობს კვალიფიციური უმრავლესობით კენჭისყრის გაფართოებას, კანონის უზენაესობის დაცვის გამკაცრებას, კანდიდატი ქვეყნებისთვის „თანდათანობითი ინტეგრაციის“ მექანიზმს და უკრაინის სოფლის მეურნეობისთვის მიზნობრივი შეზღუდვების დაწესებას. პაკეტი 15-16 ოქტომბერს ევროპულ საბჭოში განიხილება, 28 ოქტომბერს კი ოთხი წამყვანი კანდიდატისთვის გზამკვლევები წარადგინება.
-
ევროკომისია კანდიდატ ქვეყნებს, მათ შორის საქართველოს, „თანდათანობით ინტეგრაციას“ სთავაზობს
ევროკომისიამ მოამზადა წინადადება „თანდათანობითი ინტეგრაციის“ მოდელის შესახებ, რომელიც ევროკავშირის კანდიდატ ქვეყნებს ერთიან ბაზარში უ� барიერო ვაჭრობას და სამეცნიერო პროგრამებში მონაწილეობას შესთავაზებს, სანამ მათი განაცხადები ჯერ კიდევ განხილვაშია. პრიორიტეტული „საგზაო რუკები“ შეთავაზებულია უკრაინისთვის, მოლდოვისთვის, ალბანეთისთვის და ჩერნოგორიისთვის. ეკონომიკური სარგებელი დამოკიდებული იქნება ევროკავშირის საგარეო პოლიტიკის მხარდაჭერაზე და მგრძნობიარე ტექნოლოგიების მტრული სახელმწიფოებისთვის გადაცემის აკრძალვაზე. რეფორმა ოფიციალურად 6 ოქტომბერს წარადგინება, ხოლო 15-16 ოქტომბერს ბრიუსელში სამიტზე განიხილება.
-
მარჩენკო ბრიუსელში გაყინული რუსული აქტივების გამოყენებით 2027 წლისთვის დახმარებას ითხოვს
უკრაინის ფინანსთა მინისტრმა სერჰიი მარჩენკომ 29 სექტემბერს ბრიუსელში დონორთა შეხვედრაზე 2027 წლისთვის დაახლოებით 78 მილიარდი დოლარის (დაახლოებით 69 მილიარდი ევროს) დაფინანსების დეფიციტი დაასახელა და ევროკავშირს გაყინული რუსული სუვერენული აქტივების გამოყენებისკენ მოუწოდა. ევროკომისიამ და რიგმა ქვეყნებმა მოთხოვნა სკეპტიკურად მიიღეს; ბელგია კვლავ წინააღმდეგია, ხოლო იტალია და საფრანგეთი რუსული ფონდების გამოყენების მიმართ სიფრთხილეს იჩენენ.
-
ბრიუსელში წარადგინეს გეგმა, რომელიც გაყინულ რუსულ აქტივებს ევროკავშირის სპეციალურ ინსტრუმენტზე გადაიტანს
პოლიტიკურმა კომენტატორმა ჰიუგო დიქსონმა და თანაავტორებმა ბრიუსელში, EPC-ის ანალიტიკურ ცენტრში გამართულ ღონისძიებაზე, წარადგინეს ახალი მექანიზმი, რომლის მიხედვითაც რუსეთის ცენტრალური ბანკის გაყინული ანგარიშები Euroclear-იდან, Clearstream-იდან და ევროკავშირის სხვა დეპოზიტარებიდან ევროკავშირის სპეციალური ინსტრუმენტის ბალანსზე გადავა. მიზანია დეპოზიტარების რუსული სარჩელებისგან დაცვა და უკრაინისთვის დაფინანსების სამართლებრივი საფუძვლის ჩაყრა.
-
ევროკავშირი განიხილავს გაყინული რუსული აქტივების Euroclear-იდან ახალ EU-კონტროლირებულ დეპოზიტარში გადატანის იდეას
ევროკავშირში ახალი იდეა გაჩნდა გაყინული რუსული აქტივების უკრაინის სასარგებლოდ გამოყენების შესახებ ბელგიის იურიდიული შეშფოთების გათვალისწინებით. იდეა გულისხმობს აქტივების გადატანას Euroclear-ის დეპოზიტარიდან ბელგიაში ახალ EU-კონტროლირებულ დაცვის ორგანოში, რაც იურიდიულ პასუხისმგებლობას ბელგიიდან EU-ს დონეზე გადაიტანს. უკრაინა იდეას მხარს უჭერს და უკვე წარუდგინა ბრიუსელს კონკრეტული წინადადება. ევროკომისიას ჯერ კიდევ არ აქვს მზა საკანონმდებლო წინადადება და იდეა თეორიულ შესაძლებლობად რჩება.
-
უნგრეთი ევროკავშირის რეგულაციის მიუხედავად უკრაინის სამხედრო ასაკის კაცებს თავშესაფარს აძლევს
უნგრეთის პრემიერ-მინისტრმა პეტერ მადიარმა 3 სექტემბერს განაცხადა, რომ უნგრეთის მთავრობა კვლავ მისცემს დროებით დაცვას უკრაინიდან ჩამოსულ სამხედრო ასაკის კაცებს — პირველ რიგში, ტრანსკარპატიის ეთნიკურ უნგრელებს. ეს ეწინააღმდეგება ახალ ევროკავშირის წესებს, რომლებიც 5 აგვისტოს ამოქმედდა და დროებითი დაცვის მიღებას სამხედრო რეგისტრაციის დოკუმენტების პრობლემებზე აკავშირებს. ევროკომისიის სპიკერმა მარკუს ლამერტმა 4 სექტემბერს განაცხადა, რომ უნგრეთს ამ გადახვევის შესახებ წერილობითი შეტყობინება ჯერ არ გაუგზავნია.