ევროკავშირი უკრაინისთვის 2027 წლის დაფინანსების მოსაძიებლად დამატებით ქვეყნებს მიმართავს
IMF-ისა და G7-ის ფინანსთა მინისტრების შეხვედრებზე ბანგკოკში ევროკავშირის ეკონომიკის კომისარმა ვალდის დომბროვსკისმა განაცხადა, რომ ევროკავშირი უკრაინისთვის დაპირებულ 45 მილიარდ ევროს ვერ დაფარავს მის 2027 წლის საჭიროებებს. ბრიუსელი დამატებით დახმარებას ნორვეგიისგან, შვეიცარიისგან, კანადისგან, იაპონიისგან და დიდი ბრიტანეთისგან ეძებს. უკრაინის პრემიერ-მინისტრის თქმით, 2027 წლისთვის 32,6 მილიარდ დოლარზე მეტის მოძიებაა საჭირო.
მთავარი მომენტები
- ევროკავშირმა უკრაინისთვის 2027 წლისთვის 45 მილიარდი ევრო (დაახლოებით 50 მილიარდი დოლარი) უკვე დაპირებული აქვს.
- ეს თანხა საკმარისი არ არის უკრაინის 2027 წლის საჭიროებების დასაფარავად.
- ბრიუსელი დამატებით დაფინანსებას ნორვეგიისგან, შვეიცარიისგან, კანადისგან, იაპონიისგან და დიდი ბრიტანეთისგან ეძებს.
- უკრაინის საერთო გარე დაფინანსების საჭიროება 2027 წლისთვის 52 მილიარდ დოლარზე მეტია.
- პრემიერ-მინისტრ სერჰილ კორეცკის თქმით, ბიუჯეტის დაფინანსებისთვის 32,6 მილიარდ დოლარზე მეტი უნდა მოძებნონ.
- უკრაინის თავდაცვისა და უსაფრთხოების ხარჯები მომავალ წელს მშპ-ის დაახლოებით 44%-ს მიაღწევს.
- დომბროვსკისმა აღნიშნა ნატოს მიერ დაპირებულ და რეალურად მიწოდებულ სამხედრო დახმარებას შორის სხვაობა.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
ევროკავშირის დაპირებული 45 მილიარდი ევრო 2027 წლისთვის უკრაინის საჭიროებებს ვერ დაფარავს, რაც ნიშნავს, რომ ბრიუსელი ვალდებულია ნორვეგიის, შვეიცარიის, კანადის, იაპონიის და დიდი ბრიტანეთის ჩართვას დაფინანსებაში. უკრაინის თავდაცვის ხარჯების მშპ-ის 44%-მდე ზრდა მწვავე ფისკალურ გამოწვევად რჩება, რომლის გადაჭრაც მრავალი პარტნიორის თანამონაწილეობაზეა დამოკიდებული.
რა მოხდა
IMF-ის წლიურ შეხვედრებზე ბანგკოკში ევროკავშირის ეკონომიკისა და პროდუქტიულობის კომისარმა ვალდის დომბროვსკისმა 14 ოქტომბერს განაცხადა, რომ ევროკავშირი ამ ფორუმებზე და G7-ის ფინანსთა მინისტრების შეხვედრაზე უკრაინისთვის დამატებით დაფინანსებას ეძებს. ევროკავშირმა უკრაინისთვის 2027 წლისთვის 45 მილიარდი ევრო (დაახლოებით 50 მილიარდი დოლარი) უკვე დაპირებული აქვს, მაგრამ ეს თანხა საკმარისი არ იქნება. ბრიუსელი დამატებით დახმარებას ნორვეგიისგან, შვეიცარიისგან, კანადისგან, იაპონიისგან და დიდი ბრიტანეთისგან ელოდება, რათა თავისი წილი დაახლოებით ორ მესამედამდე დაფაროს. 14 ოქტომბერს უკრაინის პრემიერ-მინისტრმა სერჰი კორეცკიმ განაცხადა, რომ 2027 წლის ბიუჯეტის დასაფინანსებლად 32,6 მილიარდ დოლარზე მეტის მოძიებაა საჭირო, ხოლო უკრაინის საერთო გარე დაფინანსების საჭიროება 52 მილიარდ დოლარს აღემატება. თითქმის 20 მილიარდი დოლარი უკვე უზრუნველყოფილია ევროკავშირთან, IMF-თან და იაპონიასთან შეთანხმებებით. უკრაინის თავდაცვისა და უსაფრთხოების ხარჯები მომავალ წელს მშპ-ის დაახლოებით 44%-ს მიაღწევს. გერმანიის ვიცე-კანცლერმა ლარს კლინგბაილმა ბანგკოკში განაცხადა, რომ გერმანიის მხარდაჭერა უკრაინისთვის ცალსახაა, თუმცა მთავრობისგან მოლოდინების შესრულების სფეროში გაუმჯობესების საჭიროება არსებობს, და ასევე აღნიშნა, რომ ბიუჯეტის შემცირების ფონზე გერმანიის საზოგადოებას უკრაინისთვის გამოყოფილი დახმარების ახსნა სჭირდება.
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
უკრაინული წყაროები წინა პლანზე აყენებენ უკრაინის ოფიციალური პირების განცხადებებს. პრემიერ-მინისტრ სერჰი კორეცკის ციტირებით, 2027 წლის ბიუჯეტის დაფინანსების ზუსტი სხვაობა 32,6 მილიარდ დოლარს აღემატება, ხოლო ფინანსთა მინისტრი სერჰი მარჩენკო ხაზს უსვამს, რომ საერთაშორისო ბიუჯეტის დაფინანსება არასამხედრო ხარჯებს მოიცავს და შეთანხმებული პირობების შესრულებაზეა დამოკიდებული. ყურადღება ექცევა უკრაინის თავდაცვის ხარჯების მშპ-სთან მიმართებაში და ევროკავშირთან, IMF-სთან და იაპონიასთან უკვე მიღწეულ შეთანხმებებს.
როგორ აშუქებენ საერთაშორისო წყაროები
საერთაშორისო წყარო Reuters-ზე დაყრდნობით ცენტრში აყენებს ევროკავშირის დიპლომატიურ ძალისხმევას IMF-ის და G7-ის ფინანსთა მინისტრების ფორუმებზე და ახასიათებს ევროკავშირის სტრატეგიას: 2027 წლის განკუთვნილი თანხის წინასწარი გამოყოფა და დანარჩენი დეფიციტის ევროკავშირის გარეთ პარტნიორების მოზიდვა. მნიშვნელოვან განცალკევებულ საკითჰად მოიხსენიება ნატოს მიერ დაპირებულ და რეალურად მიწოდებულ სამხედრო დახმარებას შორის სხვაობა.
კონტექსტი
უკრაინის 2026 წლის დაფინანსება უკვე უზრუნველყოფილია, ხოლო დათქმული რეფორმების მიღების შემდეგ ევროკავშირიდან დაახლოებით 31 მილიარდი ევროს გამოყოფა იგეგმება. ნორვეგია მნიშვნელოვანი დონორია: 2026 წლისთვის დაახლოებით 9 მილიარდი ევროს დაპირებული აქვს, 2025 წელს კი მსგავსი ოდენობა გამოყო. საერთაშორისო ბიუჯეტის დაფინანსება არასამხედრო ხარჯებს მოიცავს და შეთანხმებული პირობების შესრულებაზეა დამოკიდებული. 2026 წლის ბოლოსთვის უკრაინას 29,5 მილიარდი დოლარის მიღება სჭირდება.