ჩეხმა ჟურნალისტებმა "Rybar"-ის ევროპული ქსელი გამოააშკარავეს
ჩეხმა გამოძიებითმა ჟურნალისტებმა (Seznam Zprávy) პრაღაში გამოავლინეს რუსული პროპაგანდისტული პროექტის „Rybar" ევროპული ქსელი, რომლის თანამშრომლებიც შენგენის ზონაში თავისუფლად გადაადგილდებოდნენ და დოკუმენტური ფილმის შემქმნელებად გვებულობდნენ. ორი პროპაგანდისტი ჩეხეთის პოლიციამ დააკავა და ქვეყნიდან გასასვლელად სამ დღეში ბრძანება გასცა. უკრაინის ეროვნული უსაფრთხოებისა და თავდაცვის საბჭოს საინფორმაციო უსაფრთხოების ცენტრმა (ЦПД) ეს ინფორმაცია „უკრინფორმზე" დაყრდნობით გაავრცელა.
მთავარი მომენტები
- Seznam Zprávy-ს ჟურნალისტებმა პრაღის ცენტრში აღმოაჩინეს „Rybar"-ის რუსი გადამღები ჯგუფი და დაფარული კამერით ჩაწერეს საუბარი.
- ჩეხეთის პოლიციამ ვიტალი ჩაშიხინი და იგორ დოლმატოვი დააკავა, გამოკითხა და სამ დღეში ქვეყნიდან გასასვლელად უბრძანა.
- ჩაშიხინი შემდეგ გერმანიაში დაბრუნდა, სადაც ათ წელზე მეტია ცხოვრობს და მუდმივი ბინადრობის ნებართვა აქვს; გერმანიის საბაჟო და პროკურორები EU-ს სანქციების შესაძლო დარღვევას ამოწმებენ.
- გამოძიებამ მოსკოვაში მყოფი პროდიუსერი ბორის დვორკინი დაასახელა, რომელიც რუსეთის საგარეო დაზვერვის სამსახურის უფროსის სერგეი ნარიშკინის ხელმძღვანელობით ფონდს უკავშირდება.
- „Rybar"-ი მსგავსი გადაღებების ჩატარებას გერმანიაში, ავსტრიაში, სლოვაკეთში, სერბეთში, საფრანგეთსა და სხვა ქვეყნებში გეგმავდა ან უკვე ახორციელებდა.
- დიდმა ბრიტანეთმა და ევროკავშირმა „Rybar"-ი, მისი ლიდერი მიხაილო ზვინჩუკი და კიდევ ათი მონაწილე არჩევნებში ჩარევისა და ანტიუკრაინული ნარატივების გამო უკვე დაასანქცირეს.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
ამ გამოძიებამ თვალნათლით გამოხატა, როგორ იყენებს რუსული სახელმწიფო „Rybar"-ის მსგავს პროექტებს ევროკავშირის შიგნით შენგენის თავისუფალი მიმოსვლით, ევროპული ბინადრობის ნებართვებით და დოკუმენტური ფილმის ფასადით მანიპულაციური მასალის შესაქმნელად. ის ადასტურებს უკრაინის ინფორმაციული უსაფრთხოების ცენტრის მიერ უკვე დაწესებულ სანქციებს და ცხადყოფს, რომ მსგავსი ოპერაციები ევროპის რამდენიმე ქვეყანაში იგეგმებოდა ან უკვე მიმდინარეობს.
რა მოხდა
ჩეხმა გამოძიებითმა ჟურნალისტებმა Seznam Zprávy-დან პრაღის ცენტრში აღმოაჩინეს რუსი გადამღები ჯგუფი, რომელიც დოკუმენტური კინოს შემქმნელებად გვებულობდა. დაფარული კამერით ჩაწერილ საუბარში ვიტალი ჩაშიხინმა დაადასტურა, რომ „Rybar"-ისთვის მუშაობდა, რის შემდეგაც ჟურნალისტების გამოაშკარავებისას ადგილიდან წავიდა. ჩეხეთის პოლიციამ ჩაშიხინი და იგორ დოლმატოვი დააკავა, გამოკითხა და სამ დღეში ქვეყნიდან გასასვლელად უბრძანა. გამოძიებამ ასევე დაასახელა მოსკოვაში მყოფი პროდიუსერი ბორის დვორკინი, რომელიც რუსეთის საგარეო დაზვერვის სამსახურის უფროსის სერგეი ნარიშკინის ხელმძღვანელობით ფონდთან არის დაკავშირებული. ჩაშიხინი შემდეგ გერმანიაში დაბრუნდა, სადაც გერმანიის საბაჟო სამსახური და პროკურატურა EU-ს სანქციების დარღვევის ფაქტს ამოწმებს. ცენტრ "კონტრდისინფორმაციის" (ЦПД) ცნობით, „Rybar"-ი მსგავს გადაღებებს ჩეხეთის, გერმანიის, ავსტრიის, სლოვაკეთის, სერბეთის, საფრანგეთის და სხვა ქვეყნებში გეგმავდა ან უკვე ატარებდა.
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
ინფორმაცია გაავრცო უკრაინის ეროვნული უსაფრთხოებისა და თავდაცვის საბჭოს საინფორმაციო უსაფრთხოების ცენტრმა (ЦПД) „უკრინფორმზე" დაყრდნობით, ტელეგრამ-არხით. ცენტრი ამ შემთხვევას რუსული პროპაგანდისტული ქსელის ევროპულ ფეხდაფეხზე გამოაშკარავებად წარმოაჩენს. უკრაინის პრეზიდენტის კანცელარიის უფროსმა კირილე ბუდანოვმა კოგნიტური გავლენისა და მდგრაობის ფორუმზე ხაზგასასმელად აღნიშნა, რომ რუსეთი პროპაგანდისთვის დიდ რესურსებს ხარჯავს, თუმცა უკრაინას ინფორმაციულ ფრონტზე მტრის საწინააღმდეგოდ წარმატების ყველა შესაძლებლობა აქვს.
კონტექსტი
დიდმა ბრიტანეთმა და ევროკავშირმა „Rybar" მედიაპროექტი, მისი ლიდერი მიხაილო ზვინჩუკი და კიდევ ათი პროექტის მონაწილე უკვე დაასანქცირეს სხვადასხვა ქვეყანაში არჩევნებში ჩარევისა და ანტიუკრაინული ნარატივების გამო. ბორის დვორკინი დასახელებულია როგორც მოსკოვაში მყოფი პროდიუსერი, რომელიც რუსეთის საგარეო დაზვერვის სამსახურის უფროსის სერგეი ნარიშკინის ხელმძღვანელობულ ფონდთან არის დაკავშირებული.