რუსეთმა რეაქტიული დრონების ახალი ბაზა ექვს კვირაში ააშენა უკრაინის საზღვრის სიახლოვეს

რა მოხდა

Reuters-ის მიერ გამოქვეყნებული სატელიტური სურათებისა და სამხედრო ექსპერტების შეფასებების მიხედვით, რუსეთმა როსტოვის ოლქში, უკრაინის საზღვრის სიახლოვეს, რეაქტიული დარტყმის დრონების გაშვების ახალი დიდი ბაზის მშენებლობა თითქმის დაასრულა. 31 აგვისტოს ადგილზე ცარიელი მინდორი იყო; მშენებლობა 1 სექტემბერს დაიწყო, ხოლო 14 ოქტომბრისთვის Planet Labs-ისა და Airbus-ის სატელიტურ სურათებზე დაახლოებით 0,9 კვ.კმ ფართობის კომპლექსია გამოსახული — დაახლოებით 126 საფეხბურთო მოედნის ტოლი.

ობიექტი მდებარეობს დაახლოებით 3,5 კმ-ში რუსული ავიაბაზა „მილეროვოდან“, სადაც 31-ე გვარდიის საბრძოლო-საჰაერო პოლკი დგას. DroneSec-ის დამფუძნებლისა და დირექტორის მაიკ მონიკის შეფასებით, ბაზა, სავარაუდოდ, „გერან-4“ და „გერან-5“ მოდელების — რუსეთის უახლესი ტიპის რეაქტიული დრონების — გაშვებისთვისაა განკუთვნილი, და მისი შეფასებით, სრულ სამუშაო რეჟიმში გადასვლამდე რამდენიმე კვირა თუ ნაკლები რჩება. კომპლექსის დასავლეთ ნაპირზე რვა სასტარტო რელსიანი პლატფორმა ჩანს: ორზე რელსები უკვე დამონტაჟებულია, ორზე კი მონტაჟი მიმდინარეობს. ახალი მოედნები დაამატება რუსეთის არსებულ ქსელს, რომელშიც უკრაინაზე დრონებით თავდასხმებისთვის მინიმუმ 11 ფიქსირებული სასტარტო პლატფორმა შედის.

მონიკის შეფასებით, ობიექტი პოტენციურად 24 საათში 100-ზე მეტი რეაქტიული დრონის გაშვებას უზრუნველყოფს, თუმცა რეალური ინტენსივობა დამოკიდებული იქნება დრონების მარაგზე და დაკისრებულ სამხედრო ამოცანებზე. რუსეთი, ჩვეულებრივ, რეაქტიულ დრონებს დღის განმავლობაში მცირე ჯგუფებად უშვებს. ამავე დროს, DroneSec აფასებს, რომ ახალი სასტარტო მოედანი, სავარაუდოდ, ავიაბაზა „მილეროვოს“ საჰაერო თავდაცვის სისტემების დაფარვის ზონაში მდებარეობს, რაც უკრაინის მცდელობებს ახალი ობიექტის დასარტყმელად ართულებს. ლონდონის ანალიტიკური ცენტრის RUSI პროგრამების დირექტორმა რობ ჯორდანმა სურათებზე დაფიქსირებული ბეტონის მოედნები და ორი სავარაუდო სასტარტო რელსი „გერან“-ტიპის დრონების გაშვებისთვის გამოყენებულ კონსტრუქციებს შეადარა. რუსეთის თავდაცვის სამინისტრომ Reuters-ის კომენტარის თხოვნას არ უპასუხა.

სად განსხვავდება გაშუქება

წყაროები რეაქტიული „შაჰედების"\/„გერანების“ სიჩქარის შეფასებებში განსხვავდებიან: უმეტესობა 450–600 კმ\/სთ-ს ასახელებს, ხოლო ერთი წყარო ქვედა ზღვარს დაახლოებით 300 კმ\/სთ-მდე აფასებს.

კონტექსტი

რეაქტიული „გერან-4" და „გერან-5“ დრონები ტურბორეაქტიული ძრავების წყალობით დაახლოებით 300–600 კმ\/სთ სიჩქარეს ავითარებენ, რაც მათ ჩვეულებრივ ბენზინის „შაჰედებთან" (180–200 კმ\/სთ) შედარებით გაცილებით რთულად გადასაჭრელს ხდის. უკრაინამ ჩვეულებრივი ბენზინის „შაჰედების" 92–96%-ის ჩამოგდება დაიწყო, რის გამოც რუსეთი მათ, ძირითადად, სასაზღვრო ზონაზე იყენებს და უფრო ღრმა დარტყმებისთვის რეაქტიულ ვერსიებზე გადადის. „გერან-4“-ის სერიული წარმოება იანვარში დაიწყო, ხოლო უკრაინის წინააღმდეგ მისი გამოყენება — მაისში; ГУР-ის მონაცემებით, აგვისტოსთვის რუსეთი თვეში დაახლოებით 3000 „გერან-4\/5" ერთეულს ამზადებდა, რაც ბენზინის „გერან-2"-ის 2800 ერთეულს აჭარბებს. 27 აგვისტოდან რუსეთი კიევის რეგიონზე თითქმის უწყვეტ დარტყმებზე გადავიდა მცირე ჯგუფებით; 27–28 აგვისტოს თავდასხმებში გამოყენებული 400-ზე მეტი დრონიდან მესამედიდან ნახევრამდე რეაქტიული იყო. უკრაინის თავდაცვის მინისტრის ევჰენ ხმარის ცნობით, რუსეთმა ივლისში დაახლოებით 1500, ხოლო აგვისტოში 2500-ზე მეტი რეაქტიული დრონი გამოიყენა. უკრაინულმა მხარემ რეაქტიული „შაჰედების" საწინააღმდეგო დრონებ-გადამჭრელების შექმნის პროცესი აღწერა: 10 სექტემბერს ზელენსკიმ განაცხადა, რომ წარმოებას დრო და დაფინანსება სჭირდება; 18 სექტემბერს — რომ 67 კომპანია მუშაობს ასეთ გადამჭრელებზე, მათგან ორმა ბრძოლის ტესტირება წარმატებით გაიარა; 30 სექტემბერს ბუდანოვმა განაცხადა, რომ გადამჭრელები უკვე ბრძოლის პირობებში გამოიყენება; ხოლო 12 ოქტომბერს მიხაილო ფედოროვმა თქვა, რომ ახალმა გადამჭრელმა კიევისკენ მიმართული ორი რეაქტიული „გერან-5" ჩამოაგდო. რუსეთის თავდაცვის სამინისტრომ Reuters-ის კომენტარის თხოვნას არ უპასუხა როგორც ობიექტთან, ისე რეაქტიული დრონების პროგრამასთან დაკავშირებით. 17 აგვისტოს გახდა ცნობილი, რომ რუსეთმა უკრაინისა და ბელარუსის საზღვრებზე მინიმუმ 10 ფარული ბაზა ახალი სასტარტო მოედნებით განათავსა; ჟურნალისტებმა ამ საზღვრებზე მინიმუმ 59 ახალი სასტარტო რელსი დაითვალეს, რომელთაგან დაახლოებით 20 გაზრდილი სიგრძისაა.