ტუსკი: რუსეთი ჰიბრიდულ დარტყმებს გეგმავს უკრაინის მომხრე ქვეყნებზე, მათ შორის პოლონეთზე

რატომ არის მნიშვნელოვანი

გაფრთხილება გააკეთა ფრონტული ნატოს ქვეყნის პრემიერ-მინისტრმა, დაზვერვის მონაცემებზე დაყრდნობით, რომელიც მან "ძალიან თანმიმდერობიან და დამაჯერებლად" შეაფასა. ტუსკი ამბობს, რომ სავარაუდო რუსული ტაქტიკა — ჰიბრიდული დარტყმების შემთხვევითობად გასაღება — მიზნობრივად ნატოს მე-5 სტატიის, ანუ კოლექტიური თავდაცვის, ეფექტიანობის შემოწმებას ემსახურება. ეს განცხადება იმავე დღეს გაკეთდა, როცა პოლონეთ-უკრაინის საზღვართან 4 კმ-ში რუსული დრონი ჩამოვარდა ან ჩამოაგდეს, პოლონური საჰაერო ძალები აფრინდა და აღმოსავლეთ პოლონეთში სირენები ჩართო. ტუსკმა მოახლოებული გვიანი შემოდგომა და ზამთარი ომის "ყველაზე კრიტიკულ მომენტად" მონათლა, როცა რუსეთი, მისი თქმით, უკრაინის ენერგეტიკულ, სარკინიგზო და სასაზღვრო ინფრასტრუქტურაზე იერიშებს გააძლიერებს.

რა მოხდა

2026 წლის 17 სექტემბერს პოლონეთის პრემიერ-მინისტრმა დონალდ ტუსკმა სეიმში, 1939 წლის საბჭოთა შეჭრის 87 წლისთავისადმი მიძღვნილ გამოსვლაში განაცხადა, რომ დაზვერვის მონაცემებით რუსეთი გეგმავს ჰიბრიდულ დარტყმებს დრონებითა და რაკეტებით უკრაინის მხარდამჭერი ქვეყნების, მათ შორის პოლონეთის წინააღმდეგ. მან მონაცემები "ძალიან თანმიმდერობიან და დამაჯერებლად" შეაფასა და აღნიშნა, რომ მოსკოვი ასეთ ინციდენტებს "შემთხვევითობად" გაასაღებს, რათა ნატოს მე-5 სტატიის გამოყენების ნება შეასუსტოს. ტუსკის თქმით, რუსეთი მზად არ არის ცეცხლის შეწყვეტაზე ან ზავზე უკრაინის დანებდობის გარეშე, ხოლო მოსკოვი მიიჩნევს, რომ მოახლოებული ზამთარი უკრაინისთვის "ტრაგიკულად კრიტიკული" იქნება.

იმავე დღეს შუადღისას ვოლინის ოლქში, პოლონეთ-უკრაინის საზღვრიდან დაახლოებით 4 კმ-ში, რუსული დრონი ჩამოვარდა ან ჩამოაგდეს. პოლონეთის სამხედრო ძალები მზად იყო, საზღვრის გადალახვის შემთხვევაში მისი ჩამოგდებისთვის; აღმოსავლეთ პოლონეთში საჰაერო განგაშის სირენები ჩაირთო, სამხედრო ავიაცია აფრინდა. პოლონეთის თავდაცვის მინისტრმა ვლაძისლავ კოსინიაკ-კამიშმა განაცხადა, რომ პოლონეთი გააძლიერებს საჰაერო სივრცის დაცვას რუსული პროვოკაციების საპასუხოდ, ხოლო საგარეო საქმეთა მინისტრმა რადოსლავ სიკორსკიმ დაამატა, რომ პოლონეთი უკრაინისთვის ყველაზე დიდ სამხედრო დახმარების პაკეტს ამზადებს. ტუსკმა ასევე განაცხადა, რომ რუსეთი მასიურად ანესტებს ახალ ტიპის დრონებს — რეაქტიულ დრონებს, რომლებიც შეუდარებლად უფრო მაღალი სიჩქარით მოძრაობს და მაღალ სიმაღლეებზე მოქმედებს სამიზნეზე დაცემამდე, და ცოტას თუ შეუძლია მათი ეფექტურად შეჩერება. იგი უკრაინაში 18 სექტემბრის ვიზიტს გეგმავდა.

სად განსხვავდება გაშუქება

ტუსკმა თავის გამოსვლაში არ დაუკონკრეტებია, რომელი დაზვერვის სამსახურების მონაცემებზე საუბრობდა. ზოგიერთი წყარო მონაცემებს ერთობლივად ნატოს, უკრაინისა და პოლონეთის დაზვერვას მიაწერებს; სხვა ანგარიშები კონკრეტულ სამსახურებს არ ასახელებს. დრონის ინციდენტის ადგილმდებარეობის აღწერაშიც მცირე განსხვავებაა: ერთი წყარო კონკრეტულად ვოლინის ოლქს ასახელებს, მეორე კი უბრალოდ "პოლონეთ-უკრაინის საზღვრიდან 4 კმ"-ს მიუთითებს — მანძიღი რეკვიზიტი პოლონეთის შეიარაღებული ძალების ოპერატიული სარდლობის პრესსპიკერს, პოდპოლკოვნიკ იაცეკ გორიშევსკის ეკუთვნის.

კონტექსტი

ტუსკის გამოსვლა დაემთხვევა პოლონეთში 1939 წლის საბჭოთა შეჭრის 87 წლისთავს. მის გამოსვლამდე, 16 სექტემბერს, ევროკომისიის პრეზიდენტმა ურსულა ფონ დერ ლაიენმა ევროკავშირის მდგომარეობის წლიურ მოხსენებაში განაცხადა, რომ ევროკავშირი წინაშე ჰიბრიდული საფრთხეების მზარდი რაოდენობა დგას, რომელზეც რეაგირების მზადყოფნა პროპორციულად უნდა გაიზარდოს. იმავე დღეს რუსეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა სერგეი ლავროვმა ევროპას "ძალიან მოკლე" ომით დაემუქრა იმ პირობით, თუ "ევროპა რუსეთს დაესხმის", ხოლო ამავე დროს განაცხადა, რომ მოსკოვი ევროპული ქვეყნების თავდასხმას არ გეგმავს. Politico-ს ცნობით, ტუსკის შეფასება ეფუძნებოდა ნატოს, უკრაინისა და პოლონეთის დაზვერვის მონაცემებს მომავალი თვეების ყველაზე სავარაუდო სცენარზე. ჩრდილოატლანტიკური ხელშეკრულების მე-5 სტატია ნატოს ერთ წევრზე თავდასხმას ყველა წევრზე თავდასხმად მიიჩნევს. ტუსკი 18 სექტემბერს უკრაინაში ვიზიტს გეგმავდა.