საფრანგეთმა უკრაინელი პილოტების მომზადება Rafale-ზე დაიწყო
საფრანგეთმა უკრაინელი პილოტების მომზადება ფრანგულ Rafale ტიპის გამანადგურებლებზე დაიწყო. ამის შესახებ განცხადება ფრანგეთის ევროპის საკითხთა მინისტრმა დელეგატმა ბენჟამენ ჰადადმა Le Parisien-თან ინტერვიუში გააკეთა. პილოტებს ტრენინგი ჯერ მსუბუქ სასწავლო თვითმფრენებზე, შემდეგ Alpha Jet-ზე, ბოლოს კი Rafale-ზე ჩაუტარდებათ. უკრაინას 16 Rafale-ის მიღებაზე შეთანხმება უკვე არსებობს, ხოლო ფართო თანამშრომლობის ჩარჩო ერთ ათწლეულში 100-მდე ასეთი თვითმფრენის შეძენას ითვალისწინებს.
მთავარი მომენტები
- საფრანგეთმა უკრაინელი პილოტების მომზადება Rafale გამანადგურებლებზე დაიწყო.
- ამის შესახებ ფრანგეთის ევროპის საკითხთა მინისტრმა დელეგატმა ბენჟამენ ჰადადმა განაცხადა.
- უკრაინა 16 Rafale-ს მიიღებს — შეთანხმება 13 ივლისს გამოცხადდა.
- პირველი ოთხი გამანადგურებელი ტრენინგის დასრულებისთანავე გადაეცემა უკრაინას.
- დანარჩენი Rafale-ები უკრაინის ცაში 2028–2029 წლებში გამოჩნდება.
- ტრენინგი საფეხურებრივია: Grob G-120TP → Alpha Jet → Rafale.
- 2025 წლის 17 ნოემბერს მაკრონმა და ზელენსკიმ წერილი გააფორმეს ათ წელიწადში 100-მდე Rafale-ის შესაძენად.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
ეს არის პირველი ნამდვილი სასწავლო პროცესი, რომელიც უკრაინელ პილოტებს ახალ დასავლურ მეოთხე თაობის გამანადგურებელზე ამზადებს, რაც ფრანგულ-უკრაინული თავდაცვითი თანამშრომლობის გრძელვადიან ჩარჩოს — ერთ ათწლეულში 100-მდე Rafale-ის შესაძენ შესაძლებლობას — საფუძველს უყრის. ეტაპობრივი სასწავლო გეგმა (Grob G-120TP, Alpha Jet, Rafale) და მიწოდების ვადები (პირველი ოთხი ტრენინგის შემდეგ, დანარჩენი 2028–2029 წლებში) უშუალო გავლენას მოახდენს უკრაინის საჰაერო შესაძლებლობებზე მომდევნო წლებში.
რა მოხდა
საფრანგეთმა უკრაინელი პილოტების მომზადება Rafale ტიპის ფრანგულ გამანადგურებლებზე დაიწყო. ინფორმაცია Le Parisien-სთან ინტერვიუში ფრანგეთის ევროპის საკითხთა მინისტრმა დელეგატმა ბენჟამენ ჰადადმა დაადასტურა. მისი თქმით, საფრანგეთი უკრაინასთან მოლაპარაკებებს აწარმოებს ისეთი Rafale-ების გადაცემაზე, რომლებსაც უკრაინელი პილოტები გაუძღვებიან. პროგრამის საფუძველი 13 ივლისს გამოცხადებული საგზაო რუკაა, რომელიც უკრაინისთვის 16 Rafale-ის მიწოდებას მოიაზრებს. პირველი ოთხი თვითმფრენი უკრაინას მაშინვე გადაეცემა, როცა პილოტები სასწავლო კურსს დაასრულებენ; დანარჩენი 2028–2029 წლებში გამოჩნდება. ტრენინგი საფეხურებრივად მიმდინარეობს — ჯერ Grob G-120TP მსუბუქ სასწავლო თვითმფრენებზე, შემდეგ Alpha Jet-ზე და ბოლოს Rafale-ზე გადასვლამდე. 2025 წლის 17 ნოემბერს ვილაკუბლაის საჰაერო ბაზაზე ემანუელ მაკრონმა და ვოლოდიმირ ზელენსკიმ წერილი გააფორმეს, რომელიც ათ წელიწადში 100-მდე Rafale-ის შესაძენ შესაძლებლობას ითვალისწინებს.
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
ყველა მოწოდებული წყარო უკრაინულენოვანი მედიაა და ისტორიას კონკრეტული პროგრესის ფორმატში წარმოაჩენს: ტრენინგი უკვე დაწყებულია, 16 გამანადგურებელზე შეთანხმება მიღწეულია, ხოლო 100-მდე თვითმფრენამდე გრძელვადიანი გზა გახსნილია. მათ ბენჟამენ ჰადადს, როგორც პროგრამის შესახებ მოლაპარაკებების ფრანგული მხარის უფლებამოსილ წარმომადგენელს, ცენტრალურ ადგილს ანიჭებენ და ხაზს უსვამენ, რომ თვითმფრენებს უკრაინელი პილოტები გაუძღვებიან, ფრანგი სპეციალისტები კი — არა. ამავდროულად, მათ ზელენსკის ადრინდელი შენიშვნაც გაითვალისწინეს, რომ უკრაინის F-16 ფლოტის დაახლოებით ნახევარი ევროპაში, რემონტსა და ტექნიკურ მომსახურებაზე იმყოფებოდა — ეს ფაქტი არაპირდაპირ დასაბუთებაა იმისა, თუ რატომ არის დამატებითი დასავლური საბრძოლო შესაძლებლობები საჭირო.
სად განსხვავდება გაშუქება
ერთ-ერთი წყარო მაკრონისა და ზელენსკის მიერ 100 Rafale-ის შესაძენად ხელმოწერილ წერილს კონკრეტულად 2035 წლის ჰორიზონტს უკავშირებს, ხოლო სხვა წყაროები მას უბრალოდ ათწლიან ჩარჩოდ ახასიათებენ, 2035 წელს კონკრეტულად არ ასახელებენ.
კონტექსტი
13 ივლისს საფრანგეთმა და უკრაინამ უკრაინისთვის 16 Rafale-ის შეძენის საგზაო რუკა გამოაცხადეს. 2025 წლის 17 ნოემბერს ემანუელ მაკრონმა და ვოლოდიმირ ზელენსკიმ ვილაკუბლაის საჰაერო ბაზაზე წერილი გააფორმეს, რომელიც მომდევნო ათ წელიწადში 100-მდე Rafale-ის შესაძენ შესაძლებლობას ითვალისწინებს. Rafale არის ფრანგული მეოთხე თაობის მრავალფუნქციური გამანადგურებელი, რომელსაც Dassault Aviation აწარმოებს. პროგრამის შესახებ საჯაროდ მოლაპარაკებებს ფრანგეთის ევროპის საკითხთა მინისტრი დელეგატი ბენჟამენ ჰადადი ეწევა.