ზელენსკი: რუსეთმა ფაქტობრივად ახალი მობილიზაცია დაიწყო; პუტინმა არმიის შტატი 15 500-ით გაზარდა
28 სექტემბერს პრეზიდენტმა ზელენსკიმ საღამოს მიმართვაში განაცხადა, რომ რუსეთმა ფაქტობრივად დამატებითი მობილიზაცია დაიწყო და უცხოელების, მათ შორის ჩრდილოეთ კორეელების, რეკრუტირებას აფართოებს. იმავე დღეს პუტინმა ბრძანებულებას მოაწერა ხელი, რომლითაც რუსეთის შეიარაღებული ძალების შტატი 15 500-ით, 2 441 630-მდე იზრდება — წელს უკვე მეოთხედ, სრულმასშტაბიანი ომის დაწყებიდან კი მეშვიდედ.
მთავარი მომენტები
- 28 სექტემბერს ზელენსკიმ განაცხადა, რომ რუსეთმა ფაქტობრივად დამატებითი მობილიზაცია დაიწყო და რეკრუტების რაოდენობას სხვადასხვა მეთოდით ზრდის.
- პუტინმა 28 სექტემბერს ბრძანებულებას მოაწერა ხელი, რომლითაც რუსეთის შეიარაღებული ძალების შტატი 15 500-ით, 2 441 630-მდე გაიზარდა (1 550 500 სამხედრო მოსამსახურე), რაც ძალაში მომდევნო ორშაბათიდან შედის.
- ეს წელს უკვე მეოთხე, ხოლო სრულმასშტაბიანი ომის დაწყებიდან მეშვიდე მსგავსი გაზრდაა.
- ზელენსკის მიერ მოყვანილი დაზვერვის მონაცემებით, რუსეთის ტერიტორიაზე ამჟამად 8 000-ზე მეტი ჩრდილოეთკორეელი სამხედრო იმყოფება, კიდევ დაახლოებით 10 000 კი შერჩევა-მომზადების პროცესშია.
- რუსეთი ჩრდილოეთ კორეას სამხედრო დახმარებისთვის ტექნოლოგიებით უხდის საფასურს; რუსული ტექნიკური მხარდაჭერით ჩრდილოეთ კორეის ტერიტორიაზე Shahed-ტიპის სარაკეტო დრონების წარმოება დაიწყო.
- ზელენსკიმ პარტნიორებს რუსეთზე ზეწოლის გაძლიერებისკენ მოუწოდა და კონკრეტულ ინსტრუმენტებად Lindsey Graham-ის კანონი და ევროკავშირის სანქციები დაასახელა.
- ზელენსკის განცხადება უკრაინის სამხედრო დაზვერვის (HUR) ანგარიშს ეფუძნებოდა.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
წელს რუსეთის შეიარაღებული ძალების შტატის მეოთხე გაზრდა მიუთითებს, რომ მოსკოვი ადამიანურ რესურსს სისტემატურად აგროვებს — იქნება ეს საკუთარი მოქალაქეების, უცხოელების თუ ჩრდილოეთკორეელების მეშვეობით. ამავდროულად, ტექნოლოგიების გადაცემა და Shahed-ტიპის დრონების წარმოების დაწყება ჩრდილოეთ კორეაში რუსეთ-ჩრდილოეთ კორეის სამხედრო თანამშრომლობას სამრეწველო დონეზე აჰყავს, რაც სანქციების გამკაცრების მოთხოვნას ამძაფრებს.
რა მოხდა
28 სექტემბერს პრეზიდენტმა ზელენსკიმ საღამოს მიმართვაში, უკრაინის სამხედრო დაზვერვის (HUR) ანგარიშზე დაყრდნობით, განაცხადა, რომ რუსეთმა ფაქტობრივად დამატებითი მობილიზაცია დაიწყო და რეკრუტირების მეთოდებს აფართოებს. მისი თქმით, მოსკოვი აპირებს უცხოელების, მათ შორის მიგრანტების, რეკრუტირების გაზრდას და ამის შესახებ იმ ქვეყნების მთავრობებს შეატყობინებს, საიდანაც რუსეთი მოქალაქეებს იზიდავს. ზელენსკის ცნობით, რუსეთის ტერიტორიაზე ამჟამად 8 000-ზე მეტი ჩრდილოეთკორეელი სამხედრო იმყოფება, დაახლოებით 10 000 კი შერჩევა-მომზადების პროცესშია და შემდეგ რუსეთში განლაგდება. მან ასევე თქვა, რომ რუსეთი ჩრდილოეთ კორეას სამხედრო დახმარებისთვის ტექნოლოგიებით უხდის, რუსული ტექნიკური მხარდაჭერით კი ჩრდილოეთ კორეაში Shahed-ტიპის სარაკეტო დრონების წარმოება დაიწყო. იმავე დღეს პუტინმა ხელი მოაწერა ბრძანებულებას, რომლითაც რუსეთის შეიარაღებული ძალების შტატი 15 500-ით, 2 441 630-მდე გაიზარდა (მათ შორის 1 550 500 სამხედრო მოსამსახურე) — ეს ცვლილება მომდევნო ორშაბათიდან ამოქმედდება და წელს უკვე მეოთხე, ხოლო სრულმასშტაბიანი ომის დაწყებიდან მეშვიდე მსგავსი გაზრდაა. ზელენსკიმ პარტნიორებს რუსეთზე სანქციური ზეწოლის გაძლიერებისკენ მოუწოდა და კონკრეტულ ინსტრუმენტებად Lindsey Graham-ის კანონი და ევროკავშირის სანქციები დაასახელა.
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
უკრაინული მედია და ოფიციალური პირები ცდილობენ მოვლენების ინტერპრეტაციას, როგორც რუსეთის მიერ ესკალაციის განახლებულ ეტაპს. ყურადღების ცენტრშია HUR-ის მიერ მოწოდებული ცნობები დამატებითი მობილიზაციის, უცხოელების, მათ შორის ჩრდილოეთკორეელების, მოზიდვის, ასევე ტექნოლოგიების გადაცემისა და Shahed-ტიპის დრონების წარმოების შესახებ. ზელენსკი პირდაპირ პარტნიორებს მიმართავს სანქციური ზეწოლის გასაძლიერებლად, Lindsey Graham-ის კანონსა და ევროკავშირის სანქციებს კონკრეტულ ინსტრუმენტებად ასახელებს. ამავდროულად, უკრაინული წყაროები აგვისხრიან 2026-2027 წლებში დაახლოებით 300 000-600 000 კაციანი მობილიზაციის ტალღის შესახებ რუსულ გეგმებს, რომელიც სახელმწიფო სათათბიროს (Державна дума) „საპარლამენტო არჩევნების“ იმიტაციის შემდეგ უნდა განხორციელდეს.
როგორ აშუქებენ საერთაშორისო წყაროები
საერთაშორისო ჩარჩოში მთავარ ფაქტად რჩება 28 სექტემბრის პუტინის ბრძანებულება რუსეთის შეიარაღებული ძალების შტატის 15 500-ით, 2 441 630-მდე გაზრდის შესახებ — ეს ცვლილება წელს მეოთხე, ხოლო სრულმასშტაბიანი ომის დაწყებიდან მეშვიდე მსგავსი გაზრდაა, რაც მოსკოვის მიერ ადამიანური რესურსის თანმიმდევრულ გაფართოებაზე მეტყველებს. ამავდროულად, კონტექსტში ისიც უნდა გავითვალისწინოთ, რომ რუსეთის ძირითადი რეკრუტირების ინსტრუმენტი ბოლო წლებში არა ახალი მობილიზაციის ბრძანებულებები, არამედ მაღალი ფულადი ანაზღაურების მქონე გახსნილი კონტრაქტები იყო. ამასთან, სამხრეთ კორეის პრეზიდენტმა ლი ჯე-მიუნმა ზელენსკის გაეროს გენერალურ ასამბლეაზე ორი ჩრდილოეთკორეელი ტყვის სამხრეთ კორეაში გადაცემის გამხილვის გამო კონფიდენციალობის დარღვევაში დასდო ბრალი — ეს ახალი დიპლომატიური გართულებაა უკრაინა-სამხრეთ კორეის ურთიერთობაში.
სად განსხვავდება გაშუქება
უკრაინული და რუსული ინტერპრეტაციები ერთმანეთს ეწინააღმდეგება: ზელენსკი 28 სექტემბრის ცვლილებას „ფაქტობრივ დამატებით მობილიზაციად“ მოიხსენიებს, ხოლო პუტინის ბრძანებულება ოფიციალურად შეიარაღებული ძალების შტატის ადმინისტრაციულ კორექტირებად არის წარმოდგენილი, მობილიზაციის გამოცხადებად — არა. გარდა ამისა, რუსეთის სამომავლო მობილიზაციის მასშტაბი ზელენსკის აგვისტოს განცხადებებში თავსებადი არ არის: 22 აგვისტოს მონაცემებით შემოდგომაზე დაახლოებით 300 000 კაცი სახელდებოდა, 27 აგვისტოს დაზვერვის შეფასებით — 2026-2027 წლებში დაახლოებით 600 000 (წელიწადში 300 000-თან), ხოლო 40702 სტატიაში მოყვანილი ადრეული შეფასებებით — შემოდგომაზე 300 000-დან 500 000-მდე. ბოლოს, 41522 სტატიის ცნობით, სამხრეთ კორეის პრეზიდენტმა ლი ჯე-მიუნმა ზელენსკის გაეროში ორი ჩრდილოეთკორეელი ტყვის გადაცემის გამხილვის გამო კონფიდენციალობის დარღვევაში დასდო ბრალი, რაც უკრაინული წყაროებისგან განსხვავებული კუთხით აშუქებს ამ ეპიზოდს.
კონტექსტი
2022 წლის სექტემბრის „ნაწილობრივი მობილიზაციის“ ბრძანებულება ოფიციალურად ძალაშია, მაგრამ ჟურნალისტური ცნობებით, ბოლო წლებში რუსეთის შეიარაღებული ძალების შევსების მთავარ ინსტრუმენტად მაღალი ფულადი ანაზღაურების მქონე გახსნილი კონტრაქტები იქცა. აგვისტოში ზელენსკიმ და უკრაინის დაზვერვამ ღიად ისაუბრეს 2026 წლის შემოდგომისთვის დაგეგმილ ფარულ მობილიზაციაზე და 2026-2027 წლებში დამატებით 600 000-მდე კაცის მობილიზების შესახებ — ციფრები, რომელთა სისწორეც რუსეთმა უარყო და დამოუკიდებლად არ დაუდასტურებია. კიოვისა და სეულის შეფასებებით, 2024 წლიდან ჩრდილოეთ კორეამ რუსეთს 14 000-დან 15 000-მდე ჯარისკაცი გაუგზავნა, ასევე არტილერიის ჭურვები, ბალისტიკური რაკეტები და რეაქტიული სარაკეტო სისტემები. სამხრეთ კორეის პრეზიდენტმა ლი ჯე-მიუნმა ზელენსკის გაეროს გენერალურ ასამბლეაზე ორი ჩრდილოეთკორეელი ტყვის სამხრეთ კორეაში გადაცემის გამხილვის გამო კონფიდენციალობის დარღვევაში დასდო ბრალი.