კმისის გამოკითხვა: 72% უკრაინელი მიიჩნევს, რომ ზელენსკი პირად პასუხისმგებლობას ატარებს მისი გარემოს კორუფციისთვის
კიევის საერთაშორისო სოციოლოგიის ინსტიტუტის (კმისი/KIIS) 2026 წლის 12-21 სექტემბრის გამოკითხვის თანახმად, 72% რესპონდენტი თვლის, რომ პრეზიდენტი ვოლოდიმირ ზელენსკი პირად პასუხისმგებლობას ატარებს მისი გარემოს კორუფციული ქმედებებისთვის. გამოკითხვაში 50%-მა ხელისუფლებაში კორუფცია დაასახელა მთავარ შეშფოთებად, 40%-მა კი მასირებული რაკეტულ-დრონული დარტყმები.
მთავარი მომენტები
- კმისმა 2026 წლის 12-21 სექტემბერს ტელეფონით გამოკითხა 1002 რესპონდენტი მთავრობის კონტროლირებად ტერიტორიაზე.
- 72% მიიჩნევს, რომ ზელენსკი პირად პასუხისმგებლობას ატარებს მისი გარემოს კორუფციისთვის; 25% არ ეთანხმება; 3% ვერ პასუხობს.
- 72%-ის აზრით, ფართომასშტაბიანი შეჭრის დაწყების შემდეგ კორუფციის დონე გაიზარდა; 6%-ის აზრით, შემცირდა.
- 50% ხელისუფლებაში კორუფციას ასახელებს მთავარ შეშფოთებად, 40% კი მასირებულ რაკეტულ-დრონულ დარტყმებს; 64% ირჩევს კორუფციას ან/და ხელისუფლების უკომპეტენტურობას, 53% კი - დარტყმებს ან/და ფრონტის მდგომარეობას.
- მათ შორის, ვინც სრულად ენდობა ზელენსკის, მხოლოდ 3% მიიჩნევს მას პასუხისმგებლად; ვინც სრულად არ ენდობა, მათ შორის ეს მაჩვენებელი 85%-ია.
- კმისი განმარტავს, რომ „პირადი პასუხისმგებლობა" რესპონდენტების აღქმაში უფრო პოლიტიკურ, ვიდრე პირად ბრალდებას ნიშნავს.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
72%-იანი მაჩვენებელი, რომლითაც რესპონდენტები ზელენსკისთვის მისი გარემოს კორუფციისთვის პირად პასუხისმგებლობას აკისრებენ, გამოხატავს ომის დროს მყოფი ლიდერის მიმართ მოსახლეობის მძლავრ უკმაყოფილებას. გამოკითხვის თანახმად, ანტისახელისუფლებო განწყობები (64%) ოდნავ უსწრებს ომთან დაკავშირებულ შეშფოთებებს (53%), ხოლო 72% ფიქრობს, რომ ომმა კორუფცია ვერ შეაჩერა - პირიქით, მისი ზრდა დაფიქსირდა. ეს მონაცემები ფონზე მოდის სახელმწიფო ორგანოების წინააღმდეგ მრავალი ანტიკორუფციული გამოძიებისა, რაც განსაზღვრავს საზოგადოებრივ განწყობას.
რა მოხდა
კიევის საერთაშორისო სოციოლოგიის ინსტიტუტმა (კმისი) 2026 წლის 12-21 სექტემბერს CATI მეთოდით, მობილური ნომრების შემთხვევითი შერჩევით, გამოკითხა 1002 რესპონდენტი, 18 წელს ზემოთ, უკრაინის მთავრობის კონტროლირებად ტერიტორიაზე (უკრაინიდან 2022 წლის 24 თებერვლის შემდეგ წასული მოქალაქეები და არაკონტროლირებადი ტერიტორიების მცხოვრებლები არ შევიდნენ).
კითხვაზე, „რა გაწუხებთ ამჟამად ყველაზე მეტად?" (შესაძლო იყო 12 პასუხიდან სამის არჩევა), 50%-მა ხელისუფლებაში კორუფცია დაასახელა, 40%-მა - მასირებული რაკეტულ-დრონული დარტყმები, 30%-მა - ხელისუფლების უკომპეტენტურობა, 28%-მა - დაბალი ხელფასები და პენსიები, 24%-მა - ТЦК-ის (სამხედრო სარეკრუტინგო ცენტრების) საქმიანობა, 23%-მა - ფასების ზრდა, 21%-მა კი ფრონტის მდგომარეობა.
64% აირჩია კორუფციას ან/და ხელისუფლების უკომპეტენტურობას, 53% კი - დარტყმებს ან/და ფრონტის მდგომარეობას. კმისი აღნიშნავს, რომ ანტისამთავრობო შეშფოთება ოდნავ უსწრებს ომთან დაკავშირებულ შეშფოთებას.
72% ფიქრობს, რომ ფართომასშტაბიანი შეჭრის დაწყების შემდეგ კორუფციის დონე გაიზარდა; 6%-ის აზრით, შემცირდა; 17%-ის აზრით, უცვლელია.
კითხვაზე ზელენსკის პირადი პასუხისმგებლობის შესახებ მისი გარემოს კორუფციისთვის, 72% დათანხმდა, 25% არ ეთანხმება, 3% ვერ პასუხობს. კმისი განმარტავს, რომ „პირადი პასუხისმგებლობა" რესპონდენტების აღქმაში უფრო პოლიტიკურ, ვიდრე პირად ბრალდებას ნიშნავს. მათ შორის, ვინც სრულად ენდობა ზელენსკის, მხოლოდ 3% მიიჩნევს მას პასუხისმგებლად; ვინც „სრულად არ ენდობა" - 85%.
სტატისტიკური ცდომილება არ აღემატება 4.1%-ს 50%-თან ახლო მაჩვენებლებისთვის (0.95 ალბათობით, დიზაინ-ეფექტი 1.3); ომის პირობებში შესაძლოა დამატებითი სისტემური გადახრა იყოს. გამოკითხვა ჩაატარა კმის-მა საკუთარი ინიციატივით "Omnibus" ფორმატში, კორუფციასთან დაკავშირებული კითხვები დაამატა NGO „ფორუმმა".
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
ყველა 14 წყარო უკრაინულია (უკრაინის მედია და სააგენტოები), ამიტომ გაშუქება მთლიანად შიდა პერსპექტივიდან ხდება. რეპორტიორები მთავარ მესიჯად ასახელებენ ზელენსკისთვის კორუფციისთვის პირადი პასუხისმგებლობის მინიჭების 72%-იან მაჩვენებელს, როგორც გამოკითხვის მთავარ პოლიტიკურ დასკვნას. განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა კორუფციისა და ომის ფაქტორის შედარებას: დასკვნა, რომ ანტისახელისუფლებო შეშფოთება ახლა ომის შეშფოთებას უტოლდება ან ოდნავ უსწრებს, წარმოდგენილია როგორც მნიშვნელოვანი შიდა პოლიტიკური სიგნალი. რამდენიმე გამოცემა კმისის შენიშვნასაც შეიცავს, რომ „პასუხისმგებლობა" რესპონდენტების მიერ პოლიტიკურად, და არა პირადად კორუფციაში თანამონაწილეობის ბრალდებად იქნა გაგებული - ეს არბილებს სათაურის ციფრებს მეთოდოლოგიური კონტექსტით.
კონტექსტი
გამოკითხვა CATI მეთოდით, მობილური ნომრების შემთხვევითი შერჩევით ჩატარდა; 1002 ზრდასრული მოქალაქე გამოიკითხა მთავრობის კონტროლირებად ტერიტორიაზე. უკრაინიდან 2022 წლის 24 თებერვლის შემდეგ წასული მოქალაქეები და არაკონტროლირებადი ტერიტორიების მცხოვრებლები არ შევიდნენ შერჩევაში. კითხვაზე „რა გაწუხებთ ყველაზე მეტად?" 12 პასუხი წაიკითხეს და სამის არჩევა შეიძლებოდა - ეს ნიშნავს, რომ პროცენტების ჯამი 100%-ს აღემატება და ცალკეული პუნქტები არ უნდა იქნას აღქმული იერარქიული რეიტინგის სახით. კმისი განმარტავს, რომ ომის პირობებში ფორმალურ ცდომილებას სისტემური გადახრაც ემატება, თუმცა შედეგები მაღალ რეპრეზენტატიულობას ინარჩუნებს.
კმის-ის გამგებელი დირექტორი ანტონ გრუშეცკი აღნიშნავს, რომ წინა გამოკითხვებში ფორმულირების შეცვლამ სხვადასხვა შედეგი მოგვცა: 2026 წლის აპრილის დახურულ კითხვაში (კორუფცია vs. შეჭრა, რომელიც უფრო დიდი საფრთხეა) კორუფციამ გაიმარჯვა 54%-ით 39%-ის წინააღმდეგ, 2026 წლის უფრო ადრენდელ ღია კითხვაში კი უკრაინის მთავარ გამოწვევად 65%-მა ომი დაასახელა, 29%-მა კი კორუფცია.