ნიდერლანდებმა უკრაინისთვის საერთაშორისო კომპენსაციის კომისიის შექმნის კონვენცია რატიფიცირა
ნიდერლანდებმა 15 სექტემბერს დაასრულა ევროპის საბჭოს კონვენციის ოფიციალური რატიფიცაცია, რომელიც უკრაინისთვის საერთაშორისო კომპენსაციის კომისიის შექმნას ითვალისწინებს. რატიფიცირების ინსტრუმენტი სტრასბურგში ევროპის საბჭოს შტაბბინაში ნიდერლანდების მუდმივმა წარმომადგენელმა, ელჩმა ანდრე გასპელმა წარადგინა. კონვენცია 40-მა ქვეყანამ მოაწერა ხელი, რატიფიცაცია კი 9 ქვეყანამ და ევროკავშირმა დაასრულა; ძალაში შესასვლელად 25 რატიფიცაციაა საჭირო.
მთავარი მომენტები
- ნიდერლანდებმა რატიფიცაცია 15 სექტემბერს დაასრულა.
- რატიფიცირების ინსტრუმენტი სტრასბურგში ევროპის საბჭოს შტაბბინაში ნიდერლანდების მუდმივმა წარმომადგენელმა, ელჩმა ანდრე გასპელმა წარადგინა.
- რატიფიცაცია 9-მა ქვეყანამ და ევროკავშირმა დაასრულა; კონვენციის ძალაში შესასვლელად 25 რატიფიცაციაა საჭირო.
- კონვენციას ხელი 40-მა ქვეყანამ მოაწერა.
- ნიდერლანდები კონვენციის მოლაპარაკებებს ხელმძღვანელობდა და ამჟამად მოსამზადებელ კომიტეტსაც თავმჯდომარეობს.
- საკომპენსაციო კომისია ჰააგაში განთავსდება და ზარალის რეესტრის ფარგლებში მსხვერპლთა სარჩელებს განიხილავს.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
ნიდერლანდების რატიფიცაცია რუსეთის ომისგან უკრაინისთვის მიყენებული ზარალის კომპენსაციის მექანიზმის ჩამოყალიბებისკენ გადადგმული კიდევ ერთი ნაბიჯია. კონვენციის ძალაში შესასვლელად 25 რატიფიცაციაა საჭირო, ამჟამად კი პროცესი 9 ქვეყანამ და ევროკავშირმა დაასრულა. ნიდერლანდები კონვენციის მოლაპარაკებებს ხელმძღვანელობდა და ამჟამად მოსამზადებელ კომიტეტსაც თავმჯდომარეობს, რაც მის რატიფიცაციას განსაკუთრებულ სიმბოლურ მნიშვნელობას აძლევს.
რა მოხდა
ნიდერლანდებმა ოფიციალურად დაასრულა ევროპის საბჭოს კონვენციის რატიფიცაციის პროცედურა, რომელიც უკრაინისთვის საერთაშორისო კომპენსაციის კომისიის შექმნას ითვალისწინებს. პროცესი 15 სექტემბერს, სამშაბათს დასრულდა, როცა ნიდერლანდების მუდმივმა წარმომადგენელმა ევროპის საბჭოში, ელჩმა ანდრე გასპელმა, რატიფიცირების ინსტრუმენტი სტრასბურგში ევროპის საბჭოს შტაბბინაში წარადგინა. კონვენციას ხელი 40-მა ქვეყანამ მოაწერა, ხოლო რატიფიცაცია 9-მა ქვეყანამ და ევროკავშირმა დაასრულა. ძალაში შესასვლელად 25 რატიფიცაციაა საჭირო. ნიდერლანდები მოლაპარაკებებს ხელმძღვანელობდა და ამჟამად 2026 წლის თებერვალში ევროპის საბჭოს მინისტრთა კომიტეტის გადაწყვეტილებით შექმნილ მოსამზადებელ კომიტეტსაც თავმჯდომარეობს, რომელიც კომისიის ოპერატიული და პრაქტიკული მზადებისთვის შეიქმნა. საკომპენსაციო კომისია ჰააგაში განთავსდება და ზარალის რეესტრის ფარგლებში მსხვერპლთა მიერ შეტანილ სარჩელებს განიხილავს და მათ შესახებ გადაწყვეტილებას მიიღებს. კომპენსაციის კომისია რუსეთის აგრესიული ომისგან უკრაინისთვის მიყენებული ზარალის კომპენსაციის მექანიზმის მეორე ელემენტია. აგვისტოს ბოლოს ზარალის რეესტრმა რამდენიმე კატეგორიაში განაცხადების მიღება დაიწყო — უკრაინის სახელმწიფოსთვის, იურიდიული პირებისთვის და ფიზიკური პირების სამსახურის დაკარგვისთვის. სექტემბერში კი რეესტრმა დანარჩენი სამი ბიზნეს-კატეგორია გახსნა.
სად განსხვავდება გაშუქება
წყაროებს შორის ნიდერლანდების მუდმივი წარმომადგენლის გვარის დამატებით ფორმაში განსხვავებაა: «ანდრე გასპერი» («უკრაინსკა პრავდა») და «ანდრე გასპელი» («უკრინფორმი», «სუსპილნე ნოვინი»).
კონტექსტი
2026 წლის თებერვალში ევროპის საბჭოს მინისტრთა კომიტეტის გადაწყვეტილებით კომისიის მოსამზადებელი კომიტეტი შეიქმნა. საკომპენსაციო კომისია ჰააგაში განთავსდება და ზარალის რეესტრის ფარგლებში მსხვერპლთა სარჩელებს განიხილავს. აგვისტოს ბოლოს ზარალის რეესტრმა რამდენიმე კატეგორიაში განაცხადების მიღება დაიწყო უკრაინის სახელმწიფოსთვის, იურიდიული პირებისთვის და ფიზიკური პირების სამსახურის დაკარგვისთვის; სექტემბერში კი დანარჩენი სამი ბიზნეს-კატეგორია გაიხსნა. კონვენციას ხელი 40-მა ქვეყანამ მოაწერა.