ამერიკური დიზელის ფასი არ შეუმცრევია რუსული მიწოდებების გამო
9 ოქტომბერს დონალდ ტრამპი გამოაცხადა, რომ ვოლოდიმირ პუტინს შეეთანხმა რუსული დიზელის მიწოდება ამერიკურ და საეროქუნიო ბაზარზე. მიუხედავად ამისა, 28 ოქტომბერს საშუალო ფასი გაიზარდა გალონზე 6,28 დოლარიდან 6,35 დოლარამდე. Аналітики сумніваються, що Росія зможе виконати обіцяні обсяги й суттєво знизити ціни.
მთავარი მომენტები
- 9 ოქტომბერს დონალდ ტრამპი გამოაცხადა რუსული დიზელის მიწოდებაზე 300 ათას ტონაზე მეტი ამერიკურ და საეროქუნიო ბაზარზე.
- OFAC-მ 9 ოქტომბერს დაარგო ვადა 2027 წლის აპრილამდე მოქმედი ძლიერება, რომელიც საშუალოდ საშუალოდ რუსული დიზელის მიწოდებას მსოფლიო ბაზარზე სდევს.
- ამერიკური დიზელის საშუალო ფასი გაიზარდა 6,28 დოლრიდან 6,35 დოლარამდე გალონზე — 7 ცენტით.
- ოკტომბრის პრიორიტეტში მოსალოდნელი იყო შდარეტა 100 ათას ბარელზე მეტი დღეში, ნოემბრის კი დაახლოებით 125 ათასი ბარელი დღეში.
- პრიმორსკის პორტიდან გავიდა ტენკერი დაახლოებით 300 ათასი ბარელი რუსული დიზელით; სამიზნე პორტი შეიცვალა ნიუ-იორკიდან „მოთხოვნის მიხედვით“.
- რუსული ვიცერი-პრემიერი ოლექსანდრ ნოვაკი თქვა, რომ მიწოდებები ამერიკურ ბაზარზე 15–20 დღეში დაიწყება კომერციული კონტრაქტების დადების შემდეგ.
- Agioi Fanendes ტენკერის მოსალოდნელ მისვლას ამერიკაში 7 ნოემბერს უნდა ექვსილა.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
შეთანხმება მიზნად ჰქონდა ამერიკური და საეროქუნიო დიზელის ფასის შემცირება, თუმცა ფასი გაიზარდა. ვადაგადების გამოძლიერება რუსული დიზელის მიწოდებას გაეროქუნიო ბაზარზე ხსნის მონიტორინგისა და სანქციების დაცვის საკითხებს აწვევს. ამასთან, რუსული ნაფთობის პრობლემები, ექსპორტის შეზღუდვები და მოსკოვში პალივის დეფიციტი შეიძლება არ დაუშვას გასათვალისწინებელი მიწოდებები.
რა მოხდა
9 ოქტომბერს დონალდ ტრამპი გამოაცხადა, რომ ვოლოდიმირ პუტინს შეეთანხმა ამერიკურ და საეროქუნიო ბაზარზე 300 ათას ტონაზე მეტი რუსული დიზელის მიწოდება. იმავე დღეს OFAC-მ დაარო ვადა 2027 წლის აპრილის 7-მდე გამოიცემა ძლიერება, რომელიც საშუალოდ საშუალოდ რუსული დიზელის მიწოდებას მსოფლიო ბაზარზე სდევს. მიუხედავად ამისა, ამერიკური დიზელის საშუალო ფასი 6,28 დოლრიდან 6,35 დოლარამდე გაიზარდა. შემდეგ კვირის განმავლობაში პრიმორსკის პორტიდან გავიდა დაახლოებით 300 ათასი ბარელის ტენკერი, თუმცა მისი სამიზნე პორტი შეიცვალა ნიუ-იორკიდან დადაგებული მყის სახელის მით. ოკტომბრის პრიორიტეტში მოსალოდნელი შდარეტა 100 ათასზე მეტი ბარელი დღეში, ნოემბრის კი დაახლოებით 125 ათასი ბარელი დღეში იყო. 2025 წელს რუსული დიზელის ექსპორტი დღეში დაახლოებით 800 ათასი ბარელს შეადარებდა.
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
უკრაინული გამოცხადებებისა და ანალიტიკოსების მიხედვით, შეთანხმება ამერიკური გადაწყვეტილების სისუსტის ნიშნად მიიჩნევა, რადგან მისი მიზანი — ფასების გადაწყვეტილების გამოსწორება — არ შესრულდა. ვოლოდიმირ ზელენსკიმ განაცხადა, რომ უკრაინული სამხედროების დარტყლები რუსული ნაფთობის და სხვა ნაფთობის ობლექტებზე წარმოადგენს სარული რამდესწილი შეტევის საპასუხს რუსეთის უკრაინულ ენერგეტიკაზე მარხული აკაკის საპასუხად. მან შემდეგ დამატა, რომ უკრაინა მზადა შეაჩეროს დარტყლები რუსული ნაფთობის ობლექტებზე, თუ რუსეთი შეჩერებს თავისი თავგან შეტევებს უკრაინულ ენერგეტიკულ ინფრასტრუქტურაზე. რადოსლავ სიკორსკი კიდევ ერთი მხრიდან ეჭვობდა, შეძლება თუ არა რუსეთი ექსპორტისთვის საკმარის დიზელს იპოვის, რადგან მოსკოვში პალივის დეფიციტი ფიქსირდება.
როგორ აშუქებენ საერთაშორისო წყაროები
ამერიკური და საეროქუნიო გამოცხადებებში მთავარი მისავთანხობა ის იყო, რომ საეროქუნიო ბაზრის და სანქციების დაცვის კონტექსტში განიხილებოდა რუსული დიზელის იმპორტი. ყურახსოვნი შედგენა ტენკერის შეცვლილი სამიზნე პორტი და ანალიტიკოსების ეჭვები გასათვალისწინებელი მიწოდებების ორგანიზაციაზე. ამერიკის ენერგეტიკის მინისტრმა კრის რაიტმა შეთანხმება გამოაცხადა სტრატეგიად, რომელიც უკრაინული ომის დასრულების ეკონომიკური სარგებელი უნდა აჩვენოს მოსკოვს. ამასთან, ამერიკური სენატორი რიჩარდ ბლუმენტალი რუსული დიზელის იმპორტს არაკანონს უწოდა.
სად განსხვავდება გაშუქება
უკრაინული ოფიციალური წარმომადგენლები და ანალიტიკოსები ეჭვობდნი, შეძლება თუ არა რუსეთი შეძლებდა გასათვალისწინებელი ორგანიზაციის მიწოდებას. მათი მთავარი არგუმენტები იყო ნაფთობის პრობლემები, ექსპორტის შეზღუდვები და პალივის დეფიციტი მოსკოვში. მათი მოსალოდნელი იყო, რომ რუსული მიწოდებები ვერ სწრფად შეამცირებდა ამერიკურ ან საეროქუნიო დიზელის ფასს.
კონტექსტი
9 ოქტომბერს დონალდ ტრამპი გამოაცხადა შეთანხმება რუსული დიზელის მიწოდებაზე, შემდეგ კი OFAC-მ დაარო ვადა 2027 წლის აპრილამდე მოქმედი ძლიერება. სამიწოდებო ორგანიზაციის მოსალოდნელი მასშტაბი საშუალოდ წარმოადგენდა მცირე წილს: ოქტომბრის პრიორიტეტში დღეში 100 ათასზე მეტი ბარელი, ნოემბრის კი დაახლოებით 125 ათასი ბარელი, ხოლო 2025 წელს რუსული ექსპორტი დღეში დაახლოებით 800 ათასი ბარელს შეადარებდა. ოლექსანდრ ნოვაკი ამას პოტენციურად 3,5 მილიონი ტონა თვეში შეაღვარა, თუმცა ეს ხასიათი სრული სიმღვლის მუშაობას ნაფთობის დაზღვრულ პირობებზე დამოკიდებული იყო.