მოლდოვის საჰაერო სივრცეში 30 სექტემბერს დრონი შემოვარდა და აფეთქდა
2026 წლის 30 სექტემბერს დილით დრონი შემოვიდა მოლდოვის საჰაერო სივრცეში და ანენიი-ნოის რაიონში, სოფელ ჰირბოვეცთან ახლოს ციხე-ღობეზე დაჯახების შედეგად 40 მეტრის სიმაღლეზე აფეთქდა. მეორე დრონი იმავე დილით 10:26 საათზე ლუნგის ტერიტორიაზე დაფიქსირდა, რის გამოც მოლდოვამ ჩრდილოეთ და ცენტრალურ ნაწილზე საჰაერო სივრცე დაკეტა. მოლდოვის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ 1 ოქტომბერს რუსეთის ელჩი ოლეგ ოზეროვი დაიბარა. ინციდენტი ღამის განმავლობაში რუსეთის მიერ უკრაინაზე განხორციელებული მასირებული რაკეტულ-დრონული თავდასხმის დროს მოხდა.
მთავარი მომენტები
- 30 სექტემბერს დილით დრონი შემოვარდა მოლდოვის საჰაერო სივრცეში და დაახლოებით 05:43 საათზე სოფელ ჰირბოვეცთან (ანენიი-ნოის რაიონი) დავარდა და აფეთქდა
- დრონი დაახლოებით 40 მეტრის სიმაღლეზე კავშირგაბმულობის ანძის საყრდენს შეეჯახა; ნანგრევები დაახლოებით 265 მეტრის რადიუსში იპოვეს
- მოლდოვის თავდაცვის მინისტრის, ანატოლი ნოსატის თქმით, დრონი რეაქტიული ტიპის იყო, სიჩქარით დაახლოებით 400 კმ/სთ
- 10:26 საათზე მეორე დრონი დაფიქსირდა ლუნგის ტერიტორიაზე, დუბესარის რაიონში; მოლდოვამ ჩრდილოეთ და ცენტრალური ნაწილის საჰაერო სივრცე დაკეტა
- მოლდოვის საგარეო საქმეთა მინისტრმა მიხაი პოპშოიმ საჰაერო სივრცის დარღვევა „მკაცრად დაგმო“ და ის მოქალაქეებისა და ეროვნული უსაფრთხოებისთვის პირდაპირ საფრთხედ მიიჩნია
- 1 ოქტომბერს მოლდოვის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ რუსეთის დანიშნული ელჩი ოლეგ ოზეროვი 30 სექტემბრის სამი დრონის შემთხვევასთან დაკავშირებით დაიბარა
- ინციდენტი რუსეთის მიერ უკრაინაზე ღამით განხორციელებული მასირებული თავდასხმის დროს მოხდა, რომელშიც, უკრაინის საჰაერო ძალების ცნობით, 188 სარაკეტო დრონი და ბალისტიკური რაკეტები იყო გამოყენებული
რატომ არის მნიშვნელოვანი
ინციდენტი ასახავს, რომ უკრაინაზე თავდასხმაში გამოყენებული რეაქტიული დრონები მესამე ქვეყნების საჰაერო სივრცეშიც შედის — ერთი წყაროს ცნობით, დაახლოებით 400 კმ/სთ სიჩქარით. მოლდოვის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ რუსეთის ელჩი დაიბარა, რაც კიშინიოვსა და მოსკოვს შორის დიპლომატიურ ესკალაციად არის მისაჩანი. რუმინეთმა ნატო-ს საჰაერო პატრულირების ფარგლებში ესპანეთის საჰაერო ძალების F-18 ტიპის ორი გამანადგურებელი გამოყო — ეს ხაზს უსვამს შავი ზღვის რეგიონში უსაფრთხოების ფართო კონტექსტს. მოლდოვამ, რომელიც ნატო-ს გაწევრიანებას ისახავს მიზნად, მშვიდობიან დროში საჰაერო სივრცის ნაწილობრივი დაკევა გადაწყვიტა.
რა მოხდა
2026 წლის 30 სექტემბერს დილით, დაახლოებით 05:40 საათზე, მოლდოვის პოლიციამ შეტყობინება მიიღო ბენდერის მუნიციპალიტეტის თავზე დაბალ სიმაღლეზე დაფიქსირებული დრონის შესახებ. სამი წუთის შემდეგ, დაახლოებით 05:43 საათზე, უკრაინის ოდესის ოლქის საზღვრიდან დაახლოებით 20 კმ-ში მდებარე სოფელ ჰირბოვეცთან (ანენიი-ნოის რაიონი) დრონი დავარდა და აფეთქდა. მოლდოვის პოლიციის ცნობით, აფეთქება დაახლოებით 40 მეტრის სიმაღლეზე მოხდა, როცა დრონი სამოქალაქო ოპერატორის კავშირგაბმულობის ანძის საყრდენს შეეჯახა. 12-მეტრიან მონაკვეთზე ლითონის დეფორმაცია და თერმული დაზიანების კვალი დაფიქსირდა; ნანგრევები დაახლოებით 265 მეტრის რადიუსში იპოვეს, მათ შორის კონსტრუქციის, მართვის, კვებისა და ძრავის ელემენტები. მოლდოვის თავდაცვის მინისტრ ანატოლი ნოსატის განცხადებით, ეს რეაქტიული დრონი იყო, სიჩქარით დაახლოებით 400 კმ/სთ. მსხველობის შედეგად არავინ დაშავებულა. იმავე დილით 10:26 საათზე მეორე დრონი დაფიქსირდა დუბესარის რაიონში, ლუნგის ტერიტორიაზე, სოროკის მიმართულებით; მოლდოვამ ჩრდილოეთ და ცენტრალური ნაწილის საჰაერო სივრცე დროებით დაკეტა. მოლდოვის საგარეო საქმეთა მინისტრმა მიხაი პოპშოიმ საჰაერო სივრცის დარღვევა მკაცრად გააპროტესტა, ხოლო 1 ოქტომბერს სამინისტრომ რუსეთის დანიშნული ელჩი ოლეგ ოზეროვი 30 სექტემბრის შემთხვევებთან დაკავშირებით დაიბარა. ინციდენტი მოხდა ღამით რუსეთის მიერ უკრაინაზე განხორციელებული მასირებული თავდასხმის დროს, რომელშიც, უკრაინის საჰაერო ძალების ცნობით, Циркон/Онікс ტიპის საზღვაო-საწინააღმდეგო რაკეტები, Искандер-М/С-400 ბალისტიკური რაკეტები და 188 სარაკეტო დრონი (86 რეაქტიული) იყო გამოყენებული, ძირითადი მიმართულებით — კიევის რეგიონი.
სად განსხვავდება გაშუქება
წყაროები შეუთავსებლად აღწერენ 30 სექტემბერს მოლდოვის საჰაერო სივრცეში შესული დრონების რაოდენობას. ზოგი რეპორტი მხოლოდ ჰირბოვეცის დილის კრახსა და ლუნგის ტერიტორიაზე 10:26 საათზე დაფიქსირებულ მეორე დრონს მოიცავს, მოლდოვის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ კი 1 ოქტომბერს რუსეთის ელჩის დაბარებისას სამი დრონის შესახებ განაცხადა. ერთი შემდგომი ცნობით, მესამე და ყველაზე სერიოზული შემთხვევა საღამოს ორჰეის რაიონში, სოფელ ბრენეშტისთან მოხდა, სადაც „გერან“-ტიპის რეაქტიული დრონი ხეებს შეეჯახა და საჯარო გზასთან ახლოს აფეთქდა. გარდა ამისა, დრონის სიჩქარის შეფასებაშიც განსხვავებაა: ნოსატის განცხადების ერთი ვერსიით, სიჩქარე დაახლოებით 400 კმ/სთ იყო, მეორე ვერსიით კი 390–400 კმ/სთ-ის დიაპაზონში.
კონტექსტი
ჰირბოვეცი უკრაინის ოდესის ოლქის საზღვრიდან დაახლოებით 20 კმ-ში მდებარეობს, რაც სამხრეთ უკრაინისკენ გაშვებული დრონების მოქმედების არეალში აყენებს. 2026 წლის სექტემბერში მოლდოვის ტერიტორიაზე რამდენიმე დრონის ნაწილი უკვე ნაპოვნი იყო: 18 სექტემბერს კიშინიოვთან, 24 სექტემბერის ღამეს ბრიჩენის რაიონში „გერან-4“-ის ტიპის დრონის ნამსხვრევები, 26 სექტემბერს კი შტეფან-ვოდის რაიონში, სოფელ ვოლინტირთან, მესაზღვრეებმა ნაპოვრევები აღმოაჩინეს. 29–30 სექტემბრის ღამის თავდასხმაში, უკრაინის საჰაერო ძალების ცნობით, Циркон/Онікс ტიპის საზღვაო-საწინააღმდეგო რაკეტები, Искандер-М/С-400 ბალისტიკური რაკეტები და 188 სარაკეტო დრონი იყო გამოყენებული, ძირითადად კიევის რეგიონის მიმართულებით. უკრაინის საჰაერო ძალები კლასიკური დრონების ჩამოგდების მაჩვენებელს დაახლოებით 90–95%-ს, ხოლო რეაქტიული დრონებისას — დაახლოებით 60%-ს აფასებს; უკრაინის პრეზიდენტის კანცელარიის ხელმძღვანელმა კირილო ბუდანოვმა განაცხადა, რომ „შაჰიდების“ რეაქტიული ვერსიების მასობრივი ჩამოგდება რამდენიმე თვის საკითხია. რუმინეთმა იმავე ღამეს იზმაილის აღმოსავლეთით, უკრაინის საზღვრის სიახლოვეს, საჰაერო მიზანი დააფიქსირა და ესპანეთის საჰაერო-კოსმოსური ძალების F-18 ტიპის ორი გამანადგურებელი გამოყო.