ნატოს სარდალმა ევროპის ქვეყნებს რუსეთის ჰიბრიდული ოპერაციების საჯაროდ დასახელებისკენ მოუწოდა
ნატოს ევროპის მთავარმა მოკავშირეთა სარდალმა ალექსუს გრინკევიჩმა ევროპარლამენტის კომიტეტის სხდომაზე ევროპის ქვეყნებს მოუწოდა, საჯაროდ დაასახელონ რუსეთი საბოტაჟისა და სხვა დესტაბილიზაციური ქმედებების ორგანიზატორად. მისი თქმით, პუბლიკური ატრიბუცია გაზრდის ასეთი ოპერაციების ხარჯს და შემაკავებელ ეფექტს მოახდენს. გრინკევიჩმა ასევე აღნიშნა, რომ მისსი აზრით, რუსეთის ქმედებები მიზნად ისახავს ალიანსის მზაობის შესუსტებას კიევის მხარდაჭერის გაგრძელების საკითხში.
მთავარი მომენტები
- ალექსუს გრინკევიჩი ნატოს ევროპის მთავარი მოკავშირეთა სარდალია (SACEUR).
- მან ევროპარლამენტის კომიტეტის სხდომაზე ორშაბათს მოუწოდა ევროპის ქვეყნებს, საჯაროდ დაასახელონ რუსეთი საბოტაჟისა და სხვა დესტაბილიზაციური ოპერაციების ორგანიზატორად.
- გრინკევიჩის თქმით, საჯარო ატრიბუცია გაზრდის ასეთი ოპერაციების ხარჯს და შემაკავებელ ეფექტს მოახდენს.
- მისი შეფასებით, რუსეთის ჰიბრიდული აქტივობა ევროპაში მიზნად ისახავს ალიანსის მზაობის შესუსტებას კიევის მხარდაჭერის გაგრძელების საკითხში.
- მან განაცხადა, რომ „აღმოსავლეთის ცხელ ჯაჭვზე" დაკვირვების მისიის დაწყების შემდეგ რუსეთი ბევრად უფრთხილესი გახდა დრონების გამოყენებაში ნატოს საზღვრებთან.
- მისია „აღმოსავლეთის ცხელი ჯაჭვი" 11 სექტემბერს დაიწყო დანიის, საფრანგეთის, გაერთიანებული სამეფოსა და გერმანიის ძალების მონაწილეობით.
- ნატომ ადრე აღიარა, რომ ჯერჯერობით არ აქვს ოფიციალური გეგმა რუსეთის ჰიბრიდული თავდასხმების ზრდადი რაოდენობის საპასუხოდ; ალიანსი განიხილავს, შეიძლება თუ არა მათი კუმულაციური ეფექტი 5 მუხლის გამოყენების საფუძველი გახდეს.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
ნატოს უმაღლესი სამხედრო მეთაური ღიად მოუწოდებს პოლიტიკურ რეაგირებას — საჯარო ატრიბუციას — რუსეთის ჰიბრიდული ოპერაციების წინააღმდეგ და ევროპის უსაფრთხოებას პირდაპირ უკავშირებს უკრაინის მხარდაჭერას. ეს განცხადება ევროპის სამზრომელო მეთაურების გაფრთხილებების ფონზე კეთდება მომდევნო თვეებში ჰიბრიდული ოპერაციების გაძლიერების შესახებ, მათ შორის შესაძლო შეზღუდული შეჭრის ჩათვლით ალიანსის ტერიტორიაზე. მისია „აღმოსავლეთის ცხელი ჯაჭვი" უკვე ცვლის რუსულ ქცევას ნატოს საზღვრებთან, რაც მიუთითებს, რომ შეკავება შესაძლებელია. ამავე დროს, ჯერ კიდევ არ არსებობს ნატოს კონსენსუსი იმაზე, შეიძლება თუ არა ან როდის ჰიბრიდული ინციდენტები 5 მუხლის გამოყენების საფუძველი გახდეს.
რა მოხდა
ორშაბათს, 28 სექტემბერს, ნატოს ევროპის მთავარმა მოკავშირეთა სარდალმა (SACEUR) ალექსუს გრინკევიჩმა ევროპარლამენტის კომიტეტის სხდომაზე ევროპის ქვეყნებს მოუწოდა, საჯაროდ დაასახელონ რუსეთი საბოტაჟის, კიბერშეტევებისა და სხვა დესტაბილიზაციური ოპერაციების ორგანიზატორად. მისი თქმით, საჯარო ატრიბუცია გაზრდის ასეთი ოპერაციების ხარჯს ორგანიზატორებისთვის და შემაკავებელ ეფექტს მოახდენს. გრინკევიჩმა ასევე განაცხადა, რომ რუსეთის ევროპაში განხორციელებული აქტივობა მიზნად ისახავს ალიანსის მზაობის შესუსტებას, განაგრძონ კიევის მხარდაჭერა. მან ხაზი გაუსვა მისია „აღმოსავლეთის ცხელი ჯაჭვის" ეფექტს — მისი მტკიცებით, მისიის დაწყების შემდეგ რუსეთი ბევრად უფრთხილესი გახდა დრონების გამოყენებაში ნატოს საზღვრებთან, და რუსული დრონები ახლა ცდილობენ თავი აარიდონ ბალტიისპირეთის ქვეყნებისა და პოლონეთის საზღვრების გადმოლხენას.
კონტექსტი
ბოლო თვეებში ევროპის ქვეყნებში დაფიქსირდა რუსეთთან დაკავშირებული საბოტაჟის, კიბერშეტევების და დრონებთან დაკავშირებული ინციდენტების ზრდა; კონკრეტულ მაგალითებად დასახელდა დრონის თავდასხმა ლაიფციგში და ამ თვეში რუსეთის მიერ უკრაინაში პოლონეთის საზღვრის სიახლოვეს მატარებელზე მოყოლილი დარტყმა. მისია „აღმოსავლეთის ცხელი ჯაჭვი" 11 სექტემბერს დაიწყო დანიის, საფრანგეთის, გაერთიანებული სამეფოსა და გერმანიის ძალებისა და აქტივების მონაწილეობით. ევროპის სამზრომელო მეთაურები მომდევნო თვეებში ჰიბრიდული ოპერაციების გაძლიერებას ელოდებიან — საბოტაჟი, პროვოკაციები, გავლენის კამპანიები და შესაძლო შეზღუდული შეჭრა ალიანსის ტერიტორიაზე, მათ შორის რკინიგზის ინფრასტრუქტურაზე, თავდაცვის საწარმოებზე და უკრაინის მხარდაჭერასთან დაკავშირებულ სხვა ობიექტებზე თავდასხმების ჩათვლით. ნატომ ადრე აღიარა, რომ ჯერჯერობით არ აქვს ოფიციალური გეგმა რუსეთის ჰიბრიდული თავდასხმების ზრდადი რაოდენობის საპასუხოდ; ალიანსი განიხილავს, შეიძლება თუ არა მათი კუმულაციური ეფექტი 5 მუხლის — კოლექტიური თავდაცვის პრინციპის — გამოყენების საფუძველი გახდეს, თუმცა კონსენსუსი ზღურბლზე, რომელიც ჰიბრიდულ ქმედებებს კოლექტიურ რეაგირებას დააკისრებს, არ არსებობს.