ნავროცკი: პოლონეთში მუდმივი ამერიკული ბაზა „ფორტ ტრამპის" სახელით შეიქმნება
პოლონეთის პრეზიდენტმა კაროლ ნავროცკიმ ნიუ-იორკში გაეროს გენერალური ასამბლეის ფარგლებში Bloomberg-თან ინტერვიუში განაცხადა, რომ თუ აშშ პოლონეთში მუდმივ სამხედრო ბაზას შექმნის, ის „ფორტ ტრამპის" სახელს მიიღებს. მისი თქმით, გადაწყვეტილება „მხოლოდ დროის საკითხია" და ის იმედოვნებს, რომ მშენებლობა ტრამპის პრეზიდენტობის ვადის — 2029 წლის — დასრულებამდე დასრულდება.
მთავარი მომენტები
- პოლონეთის პრეზიდენტმა კაროლ ნავროცკიმ Bloomberg-ს უთხრა, რომ მუდმივი ბაზა „ფორტ ტრამპის" სახელს მიიღებს.
- ნავროცკიმ ბაზის შექმნის გადაწყვეტილება „მხოლოდ დროის საკითხად" შეაფასა.
- ნავროცკი იმედოვნებს, რომ მშენებლობა ტრამპის პრეზიდენტობის ვადის დასრულებამდე — 2029 წლამდე — დასრულდება.
- ნავროცკიმ აღიარა, რომ „ადმინისტრაციული და ფინანსური საკითხები" ჯერ კიდევ მოსაგვარებელია.
- ნიუ-იორკში ნავროცკის და ტრამპის პირადი საუბარი შედგა ტრამპის მიერ გამართულ ვახშამზე; მათ საუბარში აშშ-ის ჯარების მუდმივი ყოფნა პოლონეთში და ამერიკული კომპანიების შესაძლო ინვესტიციები განიხილეს.
- 17 სექტემბერს ტრამპმა თქვა, რომ პოლონეთში აშშ-ის სახმელეთო ჯარების ბაზის შექმნის შესახებ განცხადება მალე შეიძლება გაკეთდეს.
- ივნისში პოლონეთის მთავრობამ მუდმივი ბაზის შექმნის ფორმალური პროცესის დაწყების რეზოლუცია მიიღო.
- პოლონეთში ამჟამად დაახლოებით 10,000 ამერიკელი სამხედრო მოსამსახურეა როტაციული წესით განლაგებული.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
ნავროცკის განცხადება მიუთითებს, რომ პოლონეთი მორგვად როტაციულ კონტინგენტს მუდმივ ბაზამდე ასწევს და ამ პროცესს მოქმედი ამერიკული პრეზიდენტის სახელს უკავშირებს. ინიციატივა პრეზიდენტის დონეზე პოლონეთის მთავრობის უკვე დაწყებულ ფორმალურ პროცედურებს ემთხვევა. პროექტის ვადების ტრამპის პრეზიდენტობის ვადასთან — 2029 წლამდე — მიბმა პროცესს ამერიკული შიდაპოლიტიკური კალენდრის ჩარჩოში ათავსებს. ამავდროულად, პოლონეთი ცდილობს, გერმანიიდან შესაძლო გამოყვანილი ამერიკული ჯარების ნაწილი მიიღოს და ამით ევროპაში ამერიკული ძალების ცენტრად ჩამოყალიბდეს.
რა მოხდა
პოლონეთის პრეზიდენტმა კაროლ ნავროცკიმ ნიუ-იორკში გაერთიანებული ერების გენერალური ასამბლეის ფარგლებში Bloomberg-თან ინტერვიუში განაცხადა, რომ თუ აშშ პოლონეთში მუდმივ სამხედრო ბაზას შექმნის, ის „ფორტ ტრამპის" სახელს მიიღებს. მისი შეფასებით, გადაწყვეტილება „მხოლოდ დროის საკითხია". ნავროცკი იმედოვნებს, რომ მშენებლობა ტრამპის პრეზიდენტობის ვადის დასრულებამდე — 2029 წლამდე — დასრულდება და ტრამპი პირადად დაესწრება გახსნის ცერემონიას. მან ასევე აღიარა, რომ „ადმინისტრაციული და ფინანსური საკითხები" ჯერ კიდევ მოსაგვარებელია. ნიუ-იორკში ნავროცკის და დონალდ ტრამპის პირადი საუბარი შედგა ტრამპის მიერ გამართულ ვახშამზე, რომელსაც ნავროცკი მეუღლესთან ერთად ესწრებოდა; საუბარში განიხილეს აშშ-ის ჯარების მუდმივი ყოფნა პოლონეთში და ამერიკული კომპანიების შესაძლო ინვესტიციები. 17 სექტემბერს ტრამპმა განაცხადა, რომ პოლონეთში აშშ-ის სახმელეთო ჯარების ბაზის შექმნის შესახებ განცხადება მალე შეიძლება გაკეთდეს. ივნისში პოლონეთის მთავრობამ მუდმივი ბაზის ფორმალური პროცესის დაწყების რეზოლუცია მიიღო. ამჟამად პოლონეთში დაახლოებით 10,000 ამერიკელი სამხედრო მოსამსახურეა როტაციული წესით განლაგებული.
როგორ აშუქებენ საერთაშორისო წყაროები
უკრაინული მედია ნავროცკის განცხადებას აშშ-ის სამხედრო ყოფნის გაფართოების კონტექსტში განიხილავს, ხაზს უსვამს ბაზის შექმნის იდეის ისტორიას — ის 2018 წელს ნავროცკის წინამორბედმა ანჟეი დუდამ წამოაყენა და 2022 წელს, რუსეთის სრულმასშტაბიანი შეჭრის შემდეგ, ძალისხმევა გაორმაგდა. გარდა ამისა, უკრაინული წყაროები პოლონეთის საზღვართან რუსული დრონების ინციდენტებს და პრემიერ-მინისტრ დონალდ ტუსკის განცხადებას იხსენიებენ, რომ რუსეთი შეიძლება უკრაინის ევროპელ მოკავშირეებს დრონებით და რაკეტებით დაესხას. ფონზე, აშშ-ის თავდაცვის მდივანი პიტ ჰეგსეტი ევროპაში განლაგებული ამერიკული ჯარების რაოდენობის შემოწმებას ახორციელებს, ხოლო ტრამპი ევროპელ მოკავშირეებს საკუთარი უსაფრთხოების მეტი პასუხისმგებლობის აღებისკენ მოუწოდებს.
კონტექსტი
პოლონეთში ამჟამად დაახლოებით 10,000 ამერიკელი სამხედრო მოსამსახურეა როტაციული წესით განლაგებული. მუდმივი ამერიკული ბაზის იდეა პირველად 2018 წელს ნავროცკის წინამორბედმა ანჟეი დუდამ წამოაყენა და 2022 წელს, რუსეთის სრულმასშტაბიანი შეჭრის შემდეგ, ძალისხმევა გაორმაგდა. მაისში პოლონეთის თავდაცვის მინისტრმა თქვა, რომ აშშ-ის თავდაცვის დეპარტამენტმა მუდმივი ყოფნის წინადადებას დადებითად უპასუხა, მაგრამ საბოლოო გადაწყვეტილება არ მიუღია. ივნისში პოლონეთის მთავრობამ ფორმალური პროცესის დაწყების რეზოლუცია მიიღო. 13 სექტემბერს რუსულმა დრონმა პოლონეთის საზღვართან მდებარე იაჰოდინის სადგურზე მატარებლის ლოკომოტივს დაარტყა, რის შემდეგაც პოლონეთმა საზღვრის გამშვებ პუნქტებზე სამხედროები განალაგა და გამაგრებების მშენებლობა დაიწყო. პრემიერ-მინისტრ ტუსკის თქმით, ის მოელის, რომ რუსეთი დრონებით და რაკეტებით უკრაინის ევროპელ მოკავშირეებს დაესხას. აშშ-ის თავდაცვის მდივანი პიტ ჰეგსეტი ევროპაში ამერიკული ჯარების რაოდენობის შემოწმებას ახორციელებს, ხოლო ტრამპი ევროპელ მოკავშირეებს საკუთარი უსაფრთხოების მეტი პასუხისმგებლობის აღებისკენ მოუწოდებს.