ოლეშკიში ჰუმანიტარული კატასტროფა: ეკლესიათა საბჭომ პაპ ლეო XIV-ს და გაეროს მიმართა
უკრაინის ეკლესიათა და რელიგიური ორგანიზაციათა საბჭომ რუსეთის მიერ ოკუპირებულ ხერსონის ოლქის ქალაქ ოლეშკიში ჰუმანიტარული კატასტროფის შესახებ მიმართა პაპ ლეო XIV-ს, მსოფლიო ეკლესიათა საბჭოს, მსოფლიო ევანგელურ ალიანსს და სხვა რელიგიურ ლიდერებს. მოწოდება გაეროს წევრ ქვეყნებსა და წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტსაც შეეხება, რომლებსაც საბჭო ჰუმანიტარული მისიისა და მოსახლეობის ევაკუაციისთვის მოუწოდებს. უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრ ანდრიი სიბიჰას თქმით, სიტუაცია განხილული იქნება გაეროს გენერალური ასამბლეის მაღალი დონის კვირეულზე ნიუ-იორკში.
მთავარი მომენტები
- ოლეშკიში საკვები 2026 წლის მაისის ბოლოს შემდეგ აღარ მიუწოდებიათ; ქალაქი ფაქტობრივად ჰუმანიტარულ ბლოკადაშია.
- მოსახლეობა განიცდის საკვების, სასმელი წყლის, მედიკამენტების და სხვა პირველადი დახმარების ული კრიტიკულ დეფიციტს.
- რუსული ძალები ხელს უშლიან მოსახლეობის ქალაქიდან გასვლას; ქალაქი საომარი ხაზის სიახლოვეს მდებარეობს და მუდმივი დაბომბვისა და დრონების საფრთხის ქვეშაა.
- ქალაქის კრიტიკული ინფრასტრუქტურა ფაქტობრივად განადგურებულია, ელექტრო- და გაზმომარაგება არ არის.
- ოლეშკი 2022 წლის თებერვალში, სრულმასშტაბიანი შეჭრის პირველ დღეებში დაიკავა რუსეთმა; 2023 წელს კახოვკის ჰიდროელექტროსადგურის დანგრევის შემდეგ მასობრივი წყალდიდობა განიცადა.
- საბჭოს შეფასებით, ოლეშკიში და მიმდებარე ტერიტორიაზე შესაძლოა 6 000-ზე მეტი ადამიანი რჩებოდეს, მათ შორის 200-მდე ბავშვი; საგარეო საქმეთა მინისტრ სიბიჰას მონაცემით კი დაახლოებით 2 000 ადამიანი რჩება, მათ შორის 50-მდე ბავშვი.
- უკრაინა სიტუაციას გაეროს გენერალური ასამბლეის მაღალი დონის კვირეულზე წარდგენს და ჰუმანიტარულ წვდომას წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტის პრეზიდენტ მირიანა სპოლიარიჩ ეგერთან განიხილავს.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
ათასობით მოქალაქე, მათ შორის ბავშვები, რისკავს შიმშილით სიკვდილს უკრაინის მიერ კონტროლირებული ტერიტორიიდან დაახლოებით 4 კილომეტრში მდებარე ოკუპირებულ ქალაქში. უკრაინის რელიგიური ორგანიზაციების პირდაპირი მიმართვა პაპ ლეო XIV-სა და საერთაშორისო ჰუმანიტარულ სტრუქტურებზე ახალ დიპლომატიურ წნეხს ახდენს, ხოლო საკითხის გაეროს გენერალურ ასამბლეაზე გატანა საერთაშორისო ყურადღების ცენტრში გადაინაცვლებს.
რა მოხდა
უკრაინის ეკლესიათა და რელიგიური ორგანიზაციათა საბჭომ მიმართა პაპ ლეო XIV-ს, მსოფლიო ეკლესიათა საბჭოს, მსოფლიო ევანგელურ ალიანსს, სხვა რელიგიურ ლიდერებს და უფლებადამცველ ორგანიზაციებს რუსეთის მიერ ოკუპირებულ ხერსონის ოლქის ქალაქ ოლეშკიში მიმდინარე ჰუმანიტარული კრიზისის გამო. საბჭოს ცნობით, ქალაქში საკვები 2026 წლის მაისის ბოლოს შემდეგ არ მიუწოდებიათ, მოსახლეობას არ ჰყოფნის საკვები, წყალი და მედიკამენტები, კრიტიკული ინფრასტრუქტურა განადგურებულია და რუსული ძალები ხელს უშლიან გასვლას. საბჭომ ასევე მოუწოდა გაეროს წევრ ქვეყნებს და წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტს ჰუმანიტარული მისიისა და მოსახლეობის ევაკუაციის უზრუნველყოფისკენ. უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრმა ანდრი სიბიჰამ განაცხადა, რომ სიტუაცია განხილული იქნება გაეროს გენერალური ასამბლეის მაღალი დონის კვირეულზე და მან ჰუმანიტარულ წვდომაზე მოლაპარაკებებს წითელი ჯვრის კომიტეტის პრეზიდენტ მირიანა სპოლიარიჩ ეგერთან გეგმავს.
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
უკრაინული მედია სიტუაციას რუსეთის მიერ შეგნებულად შექმნილ ჰუმანიტარულ კატასტროფად ასახავს და ხაზს უსვამს რელიგიური ორგანიზაციების მიმართვას პაპისა და საერთაშორისო სტრუქტურებისკენ, ასევე უკრაინის დიპლომატიურ ძალისხმევას საკითხის გაეროს გენერალურ ასამბლეაზე წარდგენის გზით. ოფიციალური პირები ასევე ხაზს უსვამენ რუსულ FPV დრონების მიერ სამოქალაქო პირებზე თავდასხმებს და 1 სექტემბრის შემთხვევას, როდესაც ჰუმანიტარული მისიის დროს ოთხი მოხალისეთა მანქანა დაზარალდა. ადგილობრივი ჩინოვნიკები ცხოვრების ყოვლადობრივ დეტალებს აზუსტებენ: მოსახლეობა მაკარონს ფქვივან ფქვავს და შეშაზე გამომცხვარ კორჟიკებს მიირთმევს, წყალს ჭებიდან იღებს.
როგორ აშუქებენ საერთაშორისო წყაროები
საერთაშორისო მედია, მათ შორის Bild-ი და Deutsche Welle-ი, სიტუაციას გარედან დაკვირვებადი ჰუმანიტარული საგანგებო მდგომარეობის კადრში ათავსებს და გაეროს ადამიანის უფლებათა მონიტორინგის მისიის მონაცემებს იშველიებს საკვების მიწოდების შეწყვეტის შესახებ, ასევე მოხალისე ორგანიზაციების, მაგალითად Humanity-ის ცნობებს. რეპორტაჟები ფოკუსირებულია სამოქალაქო მოსახლეობის ტანჯვაზე, რომელიც საკუთარი ბაღჩეულით ირჩენდა თავს, და გეოგრაფიულ აბსურდზე — ქალაქი მხოლოდ დაახლოებით 4 კილომეტრითაა დაშორებული უკრაინის მიერ კონტროლირებულ ხერსონს, თუმცა რუსული საკონტროლო პუნქტებით მიუვალია. უკრაინის ეროვნული წინააღმდეგობის ცენტრის ცნობით, რუსული პროპაგანდა პასუხისმგებლობას უკრაინულ შეიარაღებულ ძალებს აკისრებს, რაც კონკურენტი ნარატივია და არა დადასტურებული ფაქტი.
სად განსხვავდება გაშუქება
წყაროები ერთმანეთს ერთვება ოლეშკიში დარჩენილი მოსახლეობის რაოდენობაზე: ეკლესიათა საბჭო მიახლოებით 6 000-ზე მეტ ადამიანს ასახელებს, მათ შორის 200-მდე ბავშვს, ხოლო საგარეო საქმეთა მინისტრი სიბიჰა — დაახლოებით 2 000 ადამიანს, მათ შორის 50-მდე ბავშვს. ასევე განსხვავებულია ბლოკადის ხანგრძლივობის შეფასება: ეკლესიათა საბჭო, გაეროს მონიტორინგის მისია და Bild-ი საკვების მიწოდების ბოლო თარიღად 2026 წლის მაისის ბოლოს ასახელებენ, ხოლო ხერსონის საოლქო სამხედრო ადმინისტრაციის მოადგილე ოლექსანდრ ტოლოკონიკოვი ამბობს, რომ ბლოკადა 9 თვეზე მეტია გრძელდება. ბლოკადის პასუხისმგებლობაზე უკრაინული ოფიციალური პირები რუსეთს ასახელებენ, ხოლო უკრაინის ეროვნული წინააღმდეგობის ცენტრის ცნობით, რუსული მხარე პასუხისმგებლობას უკრაინის შეიარაღებულ ძალებს აკისრებს.
კონტექსტი
ოლეშკი მდებარეობს ხერსონის ოლქში, დნეპრის მარცხენა სანაპიროზე და რუსეთმა 2022 წლის თებერვალში, სრულმასშტაბიანი შეჭრის პირველ დღეებში დაიკავა. 2023 წლის ივნისში ქალაქი მასობრივი წყალდიდობის ქვეშ მოექცა, როდესაც რუსულმა ძალებმა კახოვკის ჰიდროელექტროსადგურის კაშხალი ააფეთქეს. სრულმასშტაბიანი შეჭრის წინ ქალაქის მოსახლეობა დაახლოებით 24 000 კაცს შეადგენდა; დღეს დარჩენილი მოსახლეობის შეფასებები წყაროებს შორის მნიშვნელოვნამ განსხვავდება.