გერმანიაში რეგიონულ არჩევნებში AfD-მ მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში გაიმარჯვა, ბერლინში კი Die Linke-მ პირველი ადგილი დაიკავა, ხოლო მერცის CDU-მ ისტორიული მარცხი განიცადა
2026 წლის 20 სექტემბერს გერმანიაში რეგიონული არჩევნები გაიმართა ბერლინში და მეკლენბურგ-წინა პომერანიის ფედერალურ მხარეში. ARD-ის ეგზიტპოლის მიხედვით, ულტრამემარჯვენე AfD-მ მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში დაახლოებით 37–38% მიიღო და პირველი ადგილი დაიკავა, SPD მეორე ადგილზე გავიდა და 28 წლის განმავლობაში პირველად დათმო ლიდერობა. კანცლერ ფრიდრიხ მერცის CDU-მ მხარეში მხოლოდ დაახლოებით 5% მიიღო, რაც მერცმა „კატასტროფად“ შეაფასა. ბერლინში კი მემარცხენე Die Linke-მ პირველი ადგილი დაიკავა და, შესაძლოა, პირველად შევიდეს ქალაქის პარლამენტში. ყველა სხვა პარტიამ AfD-სთან კოალიცია გამორიცხა, ამიტომ მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში მთავრობას, სავარაუდოდ, არა-AFD ძალები შექმნიან. როგორც AfD, ასევე Die Linke უკრაინის დახმარების წინააღმდეგ და რუსეთთან დაახლოების მომხრე პარტიებად მიიჩნევა.
მთავარი მომენტები
- 20 სექტემბერს ბერლინსა და მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში რეგიონული არჩევნები გაიმართა
- AfD-მ მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში ARD-ის ეგზიტპოლით 37-38% მიიღო და პირველი ადგილი დაიკავა
- SPD-მ 35,5-35,7% მიიღო და 28 წლის შემდეგ პირველად დათმო ლიდერობა მხარეში
- კანცლერ მერცის CDU-მ მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში დაახლოებით 5% მიიღო; მერცმა შედეგი „კატასტროფად“ შეაფასა
- Die Linke-მ ბერლინში 24,5-24,9% მიიღო და პირველ ადგილზე გავიდა; შესაძლოა, პირველად შევიდეს ქალაქის პარლამენტში
- ყველა სხვა პარტიამ AfD-სთან კოალიცია გამორიცხა, ამიტომ მთავრობას, სავარაუდოდ, არა-AfD ძალები შექმნიან
- AfD და Die Linke ორივე უკრაინის სამხედრო დახმარების წინააღმდეგნი არიან და რუსეთთან დაახლოებას უჭერენ მხარს
რატომ არის მნიშვნელოვანი
ეს არჩევნები ორ მიმართულებით მნიშვნელოვანია: AfD-მ რამდენიმე კვირაში მეორე აღმოსავლეთ გერმანულ მხარეში გაიმარჯვა, რაც ფორმერ გდრ-ის ტერიტორიებზე ულტრამემარჯვენეების მზარდ გავლენას ადასტურებს; SPD-მ კი 28 წლის შემდეგ პირველად დათმო ლიდერობა მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში, ხოლო მერცის CDU ისტორიულ მინიმუმამდე ჩამოვარდა. როგორც AfD, ასევე Die Linke უკრაინის დახმარების წინააღმდეგნი არიან და რუსეთთან დაახლოებას უჭერენ მხარს, რაც ამ შედეგებს გერმანიის ომის პოლიტიკისთვის რელევანტურს ხდის.
რა მოხდა
2026 წლის 20 სექტემბერს გერმანიაში რეგიონული არჩევნები ჩატარდა ორ ფედერალურ მხარეში - ბერლინსა და მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში. ARD-ის ეგზიტპოლის თანახმად, ულტრამემარჯვენე AfD-მ (Alternative für Deutschland) მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში 37-38% მიიღო და პირველი ადგილი დაიკავა; მოქმედი მინისტრ-პრეზიდენტ მანუელა შვეზიგის SPD-მ 35,5-35,7% მიიღო და 28 წლის შემდეგ პირველად დათმო ლიდერობა. კანცლერ ფრიდრიხ მერცის CDU-მ მხარეში მხოლოდ დაახლოებით 5% მიიღო, რაც მერცმა „კატასტროფად“ შეაფასა; ერთ-ერთი ცნობის თანახმად, CDU-მ 5%-იანი ბარიერი ვერ გადალახა და ისტორიაში პირველად ვერ შევა მხარის პარლამენტში. AfD-ის კანდიდატმა ლაიფ-ერიკ ჰოლმმა საარჩევნო ოლქი SPD-ის კანდიდატთან წააგო და თავად ვერ შევა პარლამენტში. ბერლინში მემარცხენე Die Linke-მ 24,5-24,9% მიიღო და პირველ ადგილზე გავიდა; CDU-მ დაახლოებით 20%, AfD-მ კი დაახლოებით 16% მიიღო. Die Linke შესაძლოა პირველად შევიდეს ბერლინის საკანონმდებლო ორგანოში. ჰოლმის თანახმად, ყველაზე სავარაუდო სცენარია სამპარტიული კოალიცია SPD-ს, Die Linke-სა და მწვანეებს შორის, რადგან ყველა სხვა პარტიამ AfD-სთან თანამშრომლობა გამორიცხა. არჩევნებამდე ერთი კვირით ადრე AfD-ის ეროვნულმა რეიტინგმა რეკორდულ 30%-ს მიაღწია, CDU-ს კი რეკორდულად დაბალ 18-19%-მდე ჩამოვარდა.
როგორ აშუქებენ საერთაშორისო წყაროები
საერთაშორისო მედია ცენტრალურ შედეგად AfD-ის გამარჯვებას მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში, CDU-ის ისტორიულ კრაშს აღმოსავლეთში და მერცის „კატასტროფის“ შეფასებას წარმოაჩენს. ბერლინის რბოლა ცალკე, მემარცხენე ნარატივით გადმოცემა: Die Linke-ს ლიდერობა და პერსპექტივა, რომ პირველად შევიდეს ქალაქის პარლამენტში. კომენტატორები ხაზს უსვამენ, რომ ყველა სხვა პარტია AfD-სთან კოალიციაზე უარს აცხადებს, ამიტომ მთავრობა, სავარაუდოდ, არა-AfD ძალებისგან შედგება; ბერლინის შედეგი კი მემარცხენე აღმავლობის ცალკე ამბად განიხილება, და არა მხოლოდ ულტრამემარჯვენეთა წინსვლის ნაწილად.
სად განსხვავდება გაშუქება
წყაროები AfD-ის ხმების წილს მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში 37,3%-დან 38,2%-მდე მიუთითებენ. SPD-ის მაჩვენებელი მხარეში 35,5%, 35,6% ან 35,7%-ია. CDU-ს შედეგის ინტერპრეტაციაშიც განსხვავებაა: ერთი ცნობით CDU-მ „დაახლოებით 5,3%“ ან „ოდნავ მეტი 5%-ზე“ მიიღო, მეორეთი კი 4,9%-ით ვერ გადალახა ბარიერი და ისტორიაში პირველად ვერ შევა პარლამენტში. Die Linke-ს ბერლინში 24,5% ან 24,9%-იანი მაჩვენებელი მოყვანილია. ასევე, საქსონია-ანჰალტში AfD-ის გამარჯვების თარიღი ზოგ წყაროში 6 სექტემბრად, ზოგში კი 7 სექტემბრად არის მოხსენიებული.
კონტექსტი
ბერლინი და მეკლენბურგ-წინა პომერანია გერმანიის 16 ფედერალური მხარიდან ორია; რეგიონალურ მთავრობებს მნიშვნელოვანი უფლებამოსილებები აქვთ, მათ შორის განათლებისა და ზოგიერთი უსაფრთხოების საკითხის მიმართ. მეკლენბურგ-წინა პომერანიაში დაახლოებით 1,5 მილიონი ადამიანი ცხოვრობს და იგი უმუშევრობის ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი დონის მქონე და ყველაზე მცირე მოსახლეობის მხარედ მიიჩნევა. მანუელა შვეზიგი (SPD) 2017 წლიდან არის მხარის მინისტრ-პრეზიდენტი; მანამდე ის ანგელა მერკელის მესამე კაბინეტში გერმანიის ოჯახის, ქალთა და ახალგაზრდობის საქმეთა მინისტრი იყო. 2022 წელს გერმანულმა მედიამ გაავრცელა ცნობები, რომ შვეზიგი რუსეთის ფართომასშტაბიანი შეჭრის წინ გაზპრომის მხარდაჭერილ ფონდში იყო ჩართული, რომელიც „ჩრდილოეთის ნაკადი 2“-ის გაშვებას უწყობდა ხელს. ბერლინში მოქმედმა მერმა კაი ვეგნერმა (CDU) თავი ხელახლა კანდიდატად არ წარმოადგინა; CDU-მ მის ნაცვლად მხარის ფინანსთა მინისტრი შტეფან ევერსი წარადგინა, AfD-ს კი კრისტინ ბრინკერი წარმოადგენდა. ამ არჩევნებამდე ორი კვირით ადრე, 6/7 სექტემბერს, AfD-მ საქსონია-ანჰალტის მხარეში დაახლოებით 44%-ით გაიმარჯვა, რაც აღმოსავლეთ გერმანიაში ულტრამემარჯვენეთა ტენდენციის რეგიონულ წინამსწავლებს წარმოადგენდა.