აბუ-დაბიში უკრაინა-ამერიკა-რუსეთის სამсторонний მოლაპარაკება დაიწყო
აბუ-დაბიში 10 ნოემბერს დაიწყო უკრაინის, ამერიკისა და რუსეთის სამხრო მოლაპარაკება. პირველ დღეს განიხილებოდა განუჩეგრები მოქმედებები, პყოვნების გაცილება, უკრაინის უსაფრთხოების გარანტიები და დეესკალაცია. სამხრო სამეთი ასევე შეთანხმდა მასობრივ პყოვნების გაცვლაზე, ხოლო მეორე რაუნდი იგეგმებოდა 11 ნოემბერს.
მთავარი მომენტები
- სამხრო მოლაპარაკებები აბუ-დაბიში 10–11 ნოემბერს გაიმართა.
- უკრაინის დელეგაციას ხელმძღვანელობდა რუსტემ უმეროვი.
- რუსეთის დელეგაციას ხელმძღვანელობდა ვლადიმირ მედინსკი, ამერიკას — სტივ ვიტკофი და ჯერედ კუშნერი.
- განიხილებოდა განუჩეგრები მოქმედებები, პყოვნების გაცილება და უკრაინის უსაფრთხოების გარანტიები.
- სამეთი შეთანხმდა მასობრივ პყოვნების გაცვლაზე, თუმცა კონკრეტული შეთანხმებების ხელმოწერა არ დადასტურებულა.
- რუსეთი ევროპელების პირდიპირ მონაწილეობას მოლაპარაკებაში გამოციხრობდა.
- უკრაინა და მისი партнери მიიჩნევდნენ, რომ ჯერ უნდა შეჩერდეს ომი, და მხოლოდ შემდეგ განიხილებოდეს ევროპული უსაფრთხოების архітектура.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
ეს იყო 2026 წლის თებერვლის შემდეგ პირველი მსგასიდის სამხრო შეხველა ამ ფორმატით და მოლაპარაკებების განახლების ნიშანი. პირველი დღის შედეგად დათანხმებული მასობრივ პყოვნების გაცვლა მუდიმივი ჰუმანიტარული შედეგია. მიუხედავად ამისა, რომ კონკრეტული უსაფრთხოების გარანტიები ან სამეთო შეთანხმებები ჯერ არ დადასტურებულა, განხილვის საგანი — ომის შეჩერება, პყოვნების გაცვლა და მომავალი უსაფრთხოების მოდელი — залишаєт ключовим.
რა მოხდა
10 ნოემბერს აბუ-დაბიში უკრაინის დელეგაცია სახელობის პირველ შეხველაზე განიხილებოდა განუჩეგრები მოქმედებები, უკრაინის უსაფრთხოების გარანტიების შინაარსი და მათი ხანგრძლივი ფუნქციონირების საფუძვლები, დეესკალაციის ნაბიჯები და პოლონელთა გაცვლა. უკრაინის დელეგაციას ხელმძღვანელობდა რუსტემ უმეროვი, ხოლო მასში შედიოდა კირილო ბუდანოვი, სერგეი კისლიცა, ვადიმ სკიბიცკი და დავით არაჰამია. რუსეთის დელეგაციას ხელმძღვანელობდა ვლადიმირ მედინსკი, ამერიკას — სტივ ვიტკოფი და ჯერედ კუშნერი. მოლაპარაკებებს სახელობიდა ამერიკა, შეხველის სივრცე კი ურბანული არაბეთების ემირატებმა უზრუნველა. მოლაპარაკებების დასაწყისის წინ უკრაინური დელეგაცია გამოვიდა სათანხმებლო შეხველებში დიდი ბრიტანიის, საფრანკიის, გერმანიის, იტალიის, ნატო-და ევროკომისიის წარმოებჳლებთან, რომლებში ამერიკული სპეცრეპზენტენტები ვიტკოფი და კუშნერი უთანხმებდნენ. პირველი დღის შედეგად მონიტორები იტყობდნენ სამეთო შეთანხმების შესახებ მასობრივ პყოვნების გაცვლაზე.
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
უკრაინური �політика ფოკუსირებდა ომის შეჩერებას, მომავალ საიმედო უსაფრთხოების გარანტიებს, ეკონომიკურ აღდგენასა და განუჩეგრებ მოქმედებებზე. პყოვნების გაცვლა მოთავსებული იყო ერთ-ერთი უშუალოს რეალური შედეგი. კიევი მიიჩნევდა, რომ უკრაინა არ უნდა დაეგონებინა დონბასი უსაფრთხოების გარანტიების სანაცვლედ, და ისე წინადედგა შეჩერება ომის არსებულ ხაზებზე. უკრაინურі учасники, საეროთა უკრაინური ოფიციალური პირები, ასევე საერთო ხედვა გამოთქვეს, რომ შესაძლოებული ამერიკული გარანტიების შესრულებას დონალდ ტრამპი ვერ უზრუნველყოფდა.
როგორ აშუქებენ საერთაშორისო წყაროები
საერთაშორისო საინფორმაციო გაფოცვის მთავარი მისამართი ამერიკის დამლაში და ევროპული უსაფრთხოების შესაძლებლობების ჩართვას იყო. პყოვნების გაცვლა მოლაპარაკებების ყველაზე გარკვევი უშუალო შედეგად მიიჩნევდა. საერთაშორისო მისავლებრო კარატირებად გადასცემოდა შეთანხმებების გაურკვევობის შესახებ, მათ შორის სანქციების გაუქმებლისა და რუსეთის ევროპულ ენერგობარეკურ ბაზრებზე ხევალის შესაძლებობები. მამაული მხართან, მოლაპარაკებების შემდეგ უფრო ფართო მრავალგვარი ფორმატის გადასვლაზე უნდა იყო ფოკუსი. რუსეთული პოზიციები კი მიიჩნევდა, რომ უსაფრთხოების პარამეტრების გარკვევის გარეშე მოსაუბლეობა შეჩერების საფუძველი არ უნდა ყოფილიყო.
სად განსხვავდება გაშუქება
უკრაინა და ევროპა მიიჩნევდნენ, რომ ჯერ უნდა შეჩერდეს საბრძოლო მოქმედებები და მხოლოდ შემდეგ განიხილებოდეს ახალი ევროპული უსაფრთხოების არქიტექტურა. რუსეთი ეს თანმიმდევრობის მიერ უარყოფდა და შეჩერებას სურდას, ჯერ არა დაყოვნებული უსაფრთხოების მექანიზმების შესახებ. მეორე გარდაჭივრება სადისტანი შეთანხმება: რუსეთი ევროპელებს პირდიპირ მოლაპარაკებაში არ დაუშვებდა, მაგრამ ამერიკა და უკრაინა მომავალ რაუნდში მათი მონაწილეობას ითხოვდნენ. ამერიკული пропозиції щодо зміни адміністративних меж Донецької та Луганської областей передбачали б можливість формально заявити про «повний контроль» Москви, залишивши українські міста під контролем ЗСУ; цю ідею Україна відкинула, і жодних відповідних домовленостей ухвалено не було. Україна та Європа також відхилили пропозицію відновити доступ Росії до європейських енергетичних ринків під час війни.
კონტექსტი
Росія заперечувала пряму участь європейських представників у основному переговорному залі, тому європейські делегації спочатку провели окремі консультації з Україною та США. Під час цих зустрічей сторони обговорили гарантії безпеки для України, припинення війни, майбутню архітектуру європейської безпеки, управління ризиками та запобігання небезпечній ескалації. Адміністрація США, за повідомленнями джерел, також вивчала можливості послаблення санкцій, надання гарантій безпеки, зміни адміністративних меж Донецької та Луганської областей і відновлення доступу Росії до європейського енергетичного ринку. Жодна з цих пропозицій не перетворилася на укладену домовленість.