კიბერთა შეტევა დაარღვესოდა საფრთხეების გაფრთხილების აპები უკრაინასა და რუსეთში
კიბერთა შეტევების შედეგად უკრაინის „Air Alert“ აპი და რუსეთის საგანგებო საემრეო სიტუაციების სამინისტროს მობილური აპი გამოიყენება მოსახლეობისთვის ყალბი საგანგებო ინფორმაციის გავრცელებისთვის. უკრაინულმა მოსახლეობამა მიიღო შეტყობინება რადიაციის საფრთხის, ქიმიური იარსართვისა და შემოსაწევი ბრძოლების შესახებ, თუმცა რადიაციული საფრთხე არ იყო. აპები დროებით შეიწყო მუშაობა და მათი საერთო კავშირი ჯერ არ დადასტურებულა.
მთავარი მომენტები
- უკრაინის „Air Alert“ აპმა კიევის მცხელარებს გამოუგზავნა ყალბი რადიაციის საფრთხის შეტყობინება.
- რადიაციული საფრთხე სინამდვილად არ დადასტურებულა.
- აპი ასევე ყალბად აცხადებდა ქიმიური იარსართვის შეტევებისა და შემოსაწევი ბრძოლების საფრთხის შესახებ.
- უკრაინის სახელმწიფოებმა მოსახლეობას მოუწვდინა არ დააჭიროთ აპის ბმულები; სხვა გაფრთხილების სისტემები და საჰაერო სირენები განარჩენ მუშაობას.
- რუსეთის საგანგებო სიტუაციების სამინისტრო შეტევის შედეგად გამოცემულ ყალბ შეტყობინებებში გამოაცხადა P1-SUN მატარებელებზე ბოლორის გაშვება რუსეთის რეგიონებში.
- რუსეთის მთავრობამა საეჭვო მტეკავს დაასახელა არ დაარესებული; ორი შეტევის კავშირი გაურკვესელოა.
- უკრაინული ხელმძღვანელობა ატიბირებს შეტევას რუსეთს, ხოლო ეროვნული შესაძლოება, რომ რუსეთზე იყო კიევს საპირის მოსაბრძლებელი კიევრავა, დადასტურებულია.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
კიბერშეტევებმა აჩვენა, რომ საზოგადოებრივი გაფრთხილების აპები შეიძლება გამოყენებული იყო ყალბი საფრთხის ინფორმაციის გენერირებისა და მოსახლეობის დეზინფორმაციის შესარყობისთვის. გამოცემული გაფრთხილებები ეხებოდა ბოლორის გაშვებას, რადიაციას, ქიმიურ იარსართვასა და შემოსაწევ ბრძოლებას, რაც შეიძლება გამოიწვევოდეს საფრთხე საზოგადოებრივი ქცევა. მნიშვნელოვანია, რომ „Air Alert“-ის გამორთვის მიუხედავად სხვა უკრაინული გაფრთხილების სისტემები და საჰაერო სირენები განარჩენ მუშაობას.
რა მოხდა
უკრაინის საგანგებო გაფრთხილების აპს „Air Alert“ დახვდა კიბერშეტევა. მისი მეშველ კიევის მცხელარებს გაიგზავნა ყალბი გაფრთხილებები რადიაციის საფრთხის, ქიმიური იარსართვის შეტევებისა და შემოსაწევი ბრძოლების შესახებ. უკრაინის საჰაერო ძალების შეტყობინებით, რადიაციული საფრთხე არ იყო. აპის სამუშაობა დაიწყო მუშაობის დროებით შეჩერების გამო, შემდეგ განურჩენელი შეტყობინებები გაუქმდა და დეველოპერები მისი ნაწილობრივი დაბრუნების მუშაობაზე გადავიდნენ. რუსეთის საგანგებო სიტუაციების სამინისტროს მობილური აპს მოგვიანებით დაერტყოს მასობრივი კიბერატევა. მისი კომპრომეტირებული არხებმა გამოაცხადა, თითქოს P1-SUN მატარებელებზე ბოლორები გაშვებილი იყო რუსეთის ყველა რეგიონში, და მოსახლეობას შეუნიშნაო შემოსახლების მარახვა და სარეზერვო შენახვა მოუსრულო მაგისტრალი. სამინისტრომ განაცხადა, რომ აპის აღდგენის მიმართ უმუშაოებს გაეწყო.
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
უკრაინული საინფორმაციო გავრცელება ფოკუსი სდებს „Air Alert“-ის კომპრომეტირებაზე, ყალბ რადიაციის, ქიმიური იარსართვისა და შემოსაწევი ბრძოლების გაფრთხილებებზე, რეალური რადიაციული საფრთხის არსებობაზე და აპის დროებით შეჩერებაზე. ოფიციალური органи მოსახლეობას მოუწვდინა არ ეკლიკოთ აპის ბმულები და გაუსკვნა, რომ სხვა გაფრთხილების სისტემები და საჰაერო სირენები განარჩენ მუშაობას. სახელმწიფო ორგანები შეტევას რუსეთს მიეტისუმდა, საჰაერო ძალების სტრუქტურა კი განაცხადა, რომ აპი შეიძლება მტკივენ მიერ კომპრომეტირებული იყო.
როგორ აშუქებენ საერთაშორისო წყაროები
საერთაშორისო გავრცელება ორ ქვეყნის საზოგადოებრივი საფრთხე გაფრთხილების აპებზე მოხდარი პარალელური კიბერშეტევების სახით მოიხილს. გამოცემული ყალბი გაფრთხილებები და აპების დროებით შეჩერება ან აღდგენა ორივე ქვეყანაში მოსახლეობისთვის გამოვლენი მუშაობის შესრულება. რუსეთის ხელმძღვანელობამა საეჭვო მტეკავი დაასახელა არ დაარესებული, ხოლო ორი შეტევის ურთიერთკავშირობა რჩება გაურკვესელო.
სად განსხვავდება გაშუქება
ზოგიერთი საერთაშორისო საზოგადოებრივი გავრცელება გამოვიდა ვარიანტი, რომ რუსეთზე განხორციელი კიბერატევა შეიძლება ყოფილი კიევის საპირის მოსაბრძლებელი კონტრატევა, თუმცა ეს მტკიცებული არ არის. რუსეთის საგანგებო სიტუაციების სამინისტრო საეჭვო მტეკავს დაასახელა არ დაარესებული, ხოლო უკრაინული და რუსეთული აპების შეტევების კავშირი უგრძნოვნი რჩება.
კონტექსტი
უკრაინის ოფიციალური პოზიციებმა „Air Alert“-ის კომპრომეტირება რუსეთს მიეტისუმდა, საჰაერო ძალების სტრუქტურა კი შეიძლებოდა შეტყობინებოდა, რომ შეტევა მტკივენმა განახორცია. რუსეთის საგანგებო სიტუაციების სამინისტრო საეჭვოს არ დაასახელა. ერთმა შეფასებამა დროის მიხედვით შესაძლებლად დაიტყოს, რომ რუსეთზე განხორციელი შეტევა ყოფილი კიევის საპირის მოსაბრძლებელი კონტრატევა იყო, მაგრამ ე� დადასტურებული არ იყო.