RIA Novosti-მ მოკლედ გამოაქვეყნა და წაშალა სტატია ლიეტუვაზე ბირთვული დარტყმის მუქარით
რუსულმა სახელმწიფო საინფორმაციო სააგენტომ RIA Novosti-მ 25 სექტემბერს გამოაქვეყნა სვეტი სათაურით „Росію чекає ще одна СВО. Вона буде дуже короткою", რომელშიც ლიეტუვაზე ბირთვული დარტყმის პირდაპირი მუქარა გაჟღერდებოდა. სააგენტომ სტატია გამოქვეყნებიდან დაახლოებით სამ საათში წაშალა და განაცხდა, რომ ის არ გამოხატავდა რედაქციის ან რუსეთის სახელმწიფო პოლიტიკის პოზიციას. გამოცემა გამოქვეყნდა ლიეტუვას სეიმის მიერ მასობრივი განადგურების იარაღის, მათ შორის ბირთვული იარაღის, განლაგების აკრძალვის კონსტიტუციიდან მოხსნის წინააღმდეგ.
მთავარი მომენტები
- 25 სექტემბერს RIA Novosti-მ გამოაქვეყნა სვეტი, რომელშიც ლიეტუვაზე ბირთვული დარტყმის პირდაპირი მუქარა იყო
- ავტორი — RuBaltic.Ru-ს მთავარი რედაქტორი ოლექსანდრ ნოსოვიჩი
- ნოსოვიჩმა დაწერა, რომ ბალტიისპირეთში კონფლიქტი უკრაინის ომისგან განსხვავებული იქნებოდა და რუსეთს მხოლოდ შესაბამისი საბრძოლო თავის მქონე რაკეტების გამოყენება შეეძლო
- RIA Novosti-მ სტატია გამოქვეყნებიდან დაახლოებით სამ საათში წაშალა და განაცხდა, რომ ის არ გამოხატავდა რედაქციის ან რუსეთის სახელმწიფო პოლიტიკის პოზიციას
- 22 სექტემბერს ლიეტუვას სეიმმა მხარი დაუჭირა კონსტიტუციიდან მასობრივი განადგურების იარაღის განლაგების აკრძალვის მოხსნას; საბოლოო მიღებამდე კიდევ ორი კენჭისყრაა საჭირო
- უკრაინის დეზინფორმაციის საწინააღმდეგო ცენტრმა გამოცემა რუსეთის ოფიციალური კომუნიკაციის ნაწილად შეაფასა, რომელიც ბალტიის ქვეყნების დაშინებას ემსახურება
რატომ არის მნიშვნელოვანი
რუსეთთან დაახლოებულმა სახელმწიფო მედიამ ნატოს წევრი ქვეყნის წინააღმდეგ ბირთვული დარტყმის სცენარი პირდაპირ განიხილა. ეს ლიეტუვას მიერ მასობრივი განადგურების იარაღის განლაგებაზე კონსტიტუციური ჩანაწერის შეცვლის პარალელურად მოხდა. RIA Novosti-ს სწრაფმა წაშლამ და განცხადებამ მიუთითა შიდა შეშფოთებაზე, თუმცა თავად ტექსტი ჟურნალისტის პირად მოსაზრებად იყო ფორმულირებული.
რა მოხდა
25 სექტემბერს რუსულმა სახელმწიფო საინფორმაციო სააგენტომ RIA Novosti-მ გამოაქვეყნა სვეტი სათაურით „Росію чекає ще одна СВО. Вона буде дуже короткою". ავტორი იყო RuBaltic.Ru-ს მთავარი რედაქტორი ოლექსანდრ ნოსოვიჩი. მასში პირდაპირი მუქარა გაჟღერდებოდა ლიეტუვაზე ბირთვული დარტყმის შესახებ: ავტორი წერდა, რომ ბალტიისპირეთში კონფლიქტი უკრაინის ომისგან განსხვავებული იქნებოდა და რუსეთს სახმელეთო კონტინგენტის ნაცვლად მხოლოდ შესაბამისი საბრძოლო თავის მქონე რაკეტების გამოყენება შეეძლო. წაშლილ სვეტში ნოსოვიჩმა ლიეტუვა „კამიკაძედ“ და „თვითმკვლელმა ქვეყნად გარეშე ტვინის გარეშე“ მონათლა. გამოქვეყნებიდან დაახლოებით სამ საათში RIA Novosti-მ სტატია წაშალა და განაცხდა, რომ ის არ გამოხატავდა რედაქციის კოლეგიის, სარედაქციო პოლიტიკის ან რუსეთის ფედერაციის სახელმწიფო პოლიტიკის პოზიციას. წაშლილი სტატიის ასლი ვებ-არქივშია შემონახული. უკრაინის დეზინფორმაციის საწინააღმდეგო ცენტრმა გამოცემა რუსეთის ოფიციალური კომუნიკაციის ნაწილად შეაფასა, რომელიც ბალტიის ქვეყნების დაშინებას ემსახურება.
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
ხუთივე წყარო უკრაინულენოვანი მედიაა და ერთგვაროვან ნარატივს გვთავაზობს: RIA Novosti-მ გამოაქვეყნა, შემდეგ კი წაშალა სვეტი, რომელშიც ლიეტუვაზე ბირთვული დარტყმა პირდაპირ განიხილებოდა. უკრაინული გამოცემები ამ ეპიზოდის მყისვე მიზეზად ლიეტუვას კონსტიტუციურ კენჭისყრას ასახელებენ და ხაზს უსვამენ ვილნიუსის პასუხს, რომ რუსი ჩინოვნიკების მუქარა ქვეყნის გადაწყვეტილებებზე გავლენას ვერ მოახდენს. უკრაინის დეზინფორმაციის საწინააღმდეგო ცენტრი ციტირდება როგორც ის ორგანო, რომელმაც ეს გამოცემა რუსეთის ოფიციალური დაშინების კომუნიკაციის ნაწილად მოიაზრა.
სად განსხვავდება გაშუქება
ფაქტებში ავტორის გვარი ორგვარადაა დასმული: ერთ შემთხვევაში „Oleksandr Nosovych", მეორეში — „Aleksandr Nosovich".
კონტექსტი
22 სექტემბერს ლიეტუვას სეიმმა მხარი დაუჭირა კონსტიტუციიდან მასობრივი განადგურების იარაღის, მათ შორის ბირთვული იარაღის, განლაგების აკრძალვის მოხსნის წინადადებას; საბოლოო მიღებამდე კიდევ ორი კენჭისყრაა საჭირო. ამასთან, რუსეთის უშიშროების საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილე დმიტრი მედვედევი ადრეც აცხადებდა, რომ ლიეტუვა „მსოფლიოს რუკიდან გაქრებოდა“, თუ მის ტერიტორიაზე ბირთვული იარაღი განთავსდებოდა. ლიეტუვამ ადრე 12 ვებსაიტი დაბლოკა, რომლებიც სანქცირებული რუსული რადიო „Sputnik"-ის პროგრამას ავრცელებდა. Dossier Center-ისა და ლიეტუვური LRT-ის გამოძიებების მიხედვით, ნოსოვიჩი რუსეთის პრეზიდენტის ადმინისტრაციისა და საგარეო დაზვერვის სამსახურის თანამშრომლების მიერ კოორდინირებული გავლენის ქსელის ნაწილია; იგი ასევე საგარეო და თავდაცვის პოლიტიკის საბჭოს წევრი და „ვალდაის“ დისკუსიური კლუბის თანადამფუძნებელია.