რუსეთი უკრაინაზე საზღვაო თავდასხმებისთვის საწვრთნელ რაკეტა-სამიზნე RM-48U-ს მასობრივად იყენებს
რუსეთის შეიარაღებულმა ძალებმა უკრაინაზე დარტყმებისთვის მასობრივად დაიწყო RM-48U რაკეტების გამოყენება, რომლებიც ადრე საზენიტო თავდაცვის ეკიპაჟების საწვრთნელი სროლებისთვის გამოიყენებოდა. ივლისში გაშვებულ 158 ბალისტიკურ და ჰიპერბგერივნავარდომილოვან რაკეტათა 87 სწორედ RM-48U იყო. ეს ნაბიჯი საშუალებას აძლევს რუსეთს უკრაინული გადამჭერების მარაგი ამოწუროს, ხოლო ზამთრის კამპანიისთვის «ისკანდერები», KN-23 და «ცირკონები» დაზოგოს.
მთავარი მომენტები
- რუსეთი საზენიტო სისტემებიდან С-400 გამოშვებული RM-48U რაკეტებს მასობრივად იყენებს უკრაინაზე დასარტყავად — ადრე ისინი მხოლოდ საწვრთნელად გამოიყენებოდა.
- ივლისში გაშვებული 158 ბალისტიკური და ჰიპერბგერივანი რაკეტიდან 87 იყო RM-48U; «ისკანდერის» რაოდენობა 100-დან 38-მდე შემცირდა.
- რუსეთი ამ წელს RM-48U წარმოებას გასული წლის 200-დან 480-ზე მეტად აპირებს გაზრდილად, ნათქვამია უკრაინის თავდაცვის სადაზვერვო სამსახურის (ГУР) მონაცემებში.
- RM-48U ნაკლებად ზუსტია ვიდრე «ისკანდერი» — საშუალო გადახრა დაახლოებით 300 მეტრია; ბომბის ნამსხვრევები ფართო ტერიტორიაზე ვრცელდება.
- ლონდონის RUSI-ის მკვლევარ სიდჰართ კაუშალის შეფასებით, მასობრივი RM-48U გამოყენება უკრაინის გადამჭერების ამოწურვას და ზამთრისთვის ზუსტი რაკეტების დაზოგვას ემსახურება.
- ГУР-მა RM-48U-ს «ფრანკენშტეინი» შეარქვა: მყარი საწვავის ძრავა С-400-ის 48Н6ДМ რაკეტიდანაა, ხოლო კუდურა — С-300ПМУ1/2 და С-400-ის საექსპორტო ვერსიიდან.
- 5 აგვისტოს კიევის ოლქის ბროვარის რაიონში «კვიტნევა» სარკინიგზო პლატფორმაზე დარტყმა, რომელსაც რვა ადამიანი ემსხვერპლა, RM-48U-თი განხორციელდა და არა «ისკანდერ-M»-ით.
რატომ არის მნიშვნელოვანი
რუსეთმა წინა წელს მხოლოდ საწვრთნელად გამოყენებული რაკეტა-სამიზნე საბრძოლო იარაღად გადააქცია და მისი წარმოება ერთ წელში 200-დან 480-ზე მეტად აპირებს გაზრდას. მასობრივი RM-48U დარტყმები უკრაინის საჰაერო თავდაცვის გადამჭერების ამოწურვას და ზამთრის კამპანიისთვის ზუსტი რაკეტების დაზოგვას ემსახურება. ივლისში ბალისტიკური და ჰიპერბგერივანი რაკეტების გაშვების რაოდენობა 2022 წლის სრულმასშტაბიანი შეჭრის შემდეგ ყველაზე მაღალი იყო. ISW-ის შეფასებით, «ისკანდერის» მარაგი მხოლოდ 100 ერთეულს შეადგენს, ხოლო RM-48U-ის — დაახლოებით ოთხჯერ მეტი.
რა მოხდა
რუსეთის შეიარაღებულმა ძალებმა უკრაინაზე თავდასხმებისთვის საზენიტო სისტემებიდან С-400 გამოშვებული RM-48U რაკეტების მასობრივი გამოყენება დაიწყო, რომლებიც ადრე მხოლოდ საწვრთნელი სროლებისთვის გამოიყენებოდა. გენერალური პროკურატურის სამხედრო ანალიტიკოსების მონაცემებით, ივლისსა და აგვისტოს დასაწყისში უკრაინაზე გაშვებული 228 ბალისტიკური და ჰიპერბგერივანი რაკეტიდან ნახევარზე მეტი სწორედ RM-48U იყო. ივლისში რუსეთმა ბალისტიკური და ჰიპერბგერივანი რაკეტების ყველაზე დიდი რაოდენობა გაუშვა ერთ თვეში 2022 წლის სრულმასშტაბიანი შეჭრის დაწყებიდან — 158 ერთეული, საიდანაც 87 RM-48U იყო. ამავე პერიოდში «ისკანდერის» გამოყენება 100-დან 38-მდე შემცირდა. RM-48U «ისკანდერზე» ნაკლებად ზუსტია — საშუალო გადახრა დაახლოებით 300 მეტრია — და მისი 199 კილოგრამიანი ფრაგმენტული ბომბი მეტალის ნამსხვრევებს ფართო ტერიტორიაზე ავრცელებს. უკრაინის თავდაცვის სადაზვერვო სამსახურის მონაცემებით, რუსეთი ამ წელს RM-48U-ის წარმოებას 200-დან 480-ზე მეტ ერთეულამდე გეგმავს. ISW-ის შეფასებით, რუსეთს «ისკანდერის» მარაგში დაახლოებით 100 ერთეული აქვს, ხოლო RM-48U-ის — დაახლოებით 400. ლონდონის RUSI-ის უფროსმა მკვლევარმა სიდჰართ კაუშალმა განმარტა, რომ მასობრივი RM-48U გამოყენება უკრაინის გადამჭერების ნარჩენი მარაგის ამოწურვას და ზამთრის კამპანიისთვის «ისკანდერების», KN-23-ისა და «ცირკონების» დაზოგვას ემსახურება. ГУР-მა RM-48U-ს «ფრანკენშტეინი» შეარქვა, რადგან მყარი საწვავის ძრავა С-400-ის 48Н6ДМ ზენიტური მართვადი რაკეტიდანაა გადმოტანილი, ხოლო კუდურა — С-300ПМУ1/2 და С-400-ის ექსპორტული 48Н6Е2 ვერსიიდან. ცალკე მოყვანილია 5 აგვისტოს კიევის ოლქის ბროვარის რაიონში «კვიტნევა» სარკინიგზო პლატფორმაზე დარტყმა, რომელსაც რვა ადამიანი ემსხვერპლა — ეს შეტევა RM-48U-თი განხორციელდა და არა «ისკანდერ-M»-ით, რაც რეპურპოზირებული რაკეტის სამოქალაქო დანაკარგის მაგალითია.
როგორ აშუქებენ უკრაინული წყაროები
უკრაინული მედია — ZN.UA და «Новинарня» — მონაცემების ძირითად წყაროდ გენერალურ პროკურატურას და ГУР-ს ასახელებს, განსაკუთრებით რაკეტების შემადგენლობასთან, თვიურ გაშვებებთან და მარაგებთან დაკავშირებით. გამოკვეთილია 5 აგვისტოს ბროვარის რაიონში «კვიტნევა» სარკინიგზო პლატფორმაზე დარტყმა — რვა ადამიანის მსხვერპლით — რომელიც RM-48U-თი, და არა «ისკანდერ-M»-ით განხორციელდა, რაც რეპურპოზირებული რაკეტის სამოქალაქო ფასს უსვამს ხაზს. ГУР-ის მიერ შემოღებული «ფრანკენშტეინის» ტერმინი ასახავს იმ იდეას, რომ რუსეთი საზენიტო კომპონენტებისგან რაკეტებს აწყობს, რაც კონვენციური რაკეტული წარმოების დაძაბვის ნიშნად მიიჩნევა.
როგორ აშუქებენ საერთაშორისო წყაროები
სიუჟეტი დასავლური ონ-გრაუნდ ჟურნალისტიკის ნაცვლად ლონდონის ანალიტიკური ცენტრის — RUSI-ის — უფროს მკვლევარ სიდჰართ კაუშალთან ინტერვიუზეა დაფუძნებული. სტრატეგიული ინტერპრეტაცია — რომ RM-48U-ის მასობრივი გამოყენება უკრაინის გადამჭერების ამოსაწურად და ზამთრისთვის ზუსტი რაკეტების დასაზოგად არის მიმართული — RUSI-ის ანალიტიკოსისგან მოდის და არა უკრაინული ოფიციალური პირებისგან.
სად განსხვავდება გაშუქება
წყაროებს შორის მარაგების ციფრებში განსხვავებაა: ISW-ის შეფასებით, რუსეთს «ისკანდერის» დაახლოებით 100 და RM-48U-ის დაახლოებით 400 ერთეული აქვს, ხოლო RUSI შეიარაღების წარმოების სიმძლავრეს «ისკანდერისთვის» დაახლოებით 750 ერთეულად წელიწადში აფასებს. ეს სხვაობა მარაგების და წარმოების სიჩქარის შეფასებებს შორის მცირე განსხვავებას აჩვენებს.
კონტექსტი
«РМ» აღნიშვნა «რაკეტა-სამიზნის» აბრევიატურაა; RM-48U შექმნილია 48Н6ДМ მყარი საწვავის ძრავისა და კუდის სექციის ბაზაზე, რომლებიც თავდაპირველად S-400 და S-300ПМУ1/2 საზენიტო მართვადი რაკეტებისთვის იყო განკუთვნილი. RM-48U ერთსაფეხურიანი, მყარი საწვავის რაკეტაა, რომელიც ბალისტიკურ ტრაექტორიაზე 4-6 მახის სიჩქარით მიფრინავს და გამოცხადებული სროლის სიშორე 400 კმ-მდეა. მისი ინერციული და «Комета-Р12» სატელიტური ნავიგაცია საშუალოდ დაახლოებით 300 მეტრის გადახრას იძლევა მიზნიდან, რაც «ისკანდერთან» შედარებით ნაკლები სიზუსტეა, მაგრამ ფართო ტერიტორიაზე ნამსხვრევების გავრცელების გამო მაინც სახიფათოა. რუსეთმა RM-48U-ს დარტყმებისთვის რადიობრძოლის მართვით სპეციალური ტაქტიკური რაკეტული დაჯგუფები შექმნა.